Badania w kulturze » badania kultury http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl Badania w kulturze Thu, 25 Jan 2018 13:07:09 +0000 pl-PL hourly 1 http://wordpress.org/?v=4.0.22 Biblioteka Kraków. Kierunki rozwoju jednolitej sieci miejskich bibliotek w Krakowie – projekt badawczo-konsultacyjny MIK http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/08/08/biblioteka-krakow-kierunki-rozwoju-jednolitej-sieci-miejskich-bibliotek-w-krakowie-projekt-badawczo-konsultacyjny-mik/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/08/08/biblioteka-krakow-kierunki-rozwoju-jednolitej-sieci-miejskich-bibliotek-w-krakowie-projekt-badawczo-konsultacyjny-mik/#comments Mon, 08 Aug 2016 12:40:04 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=6027 czytaj więcej]]> Samorząd Miasta Krakowa przeprowadza połączenie czterech miejskich bibliotek publicznych w jedną miejską instytucję kultury. Działanie to wynika z potrzeby stworzenia silnej i nowoczesnej organizacji zdolnej do działania na rzecz przyśpieszonego rozwoju działalności bibliotecznej w oparciu o połączony potencjał kadr, zasobów finansowych i jednego centrum koordynacji.

Kraków jednym z priorytetów rozwoju w obszarze kultury uczynił literaturę i przemysły kultury oparte na tym zasobie. Kraków jest istotnym literackim centrum, co potwierdza uzyskanie przezeń tytułu Miasta Literatury UNESCO. Biblioteka Kraków ma stać się nowym istotnym aktorem w obszarze rozwoju życia literackiego i promocji czytelnictwa, jak też siecią dzielnicowych/osiedlowych bibliotek, które będą wyznaczały trendy rozwoju miejskiej biblioteki w kraju i w Europie. Szansę na osiągnięcie tego celu zwiększy reforma organizacyjna systemu – obecna struktura (cztery oddzielne biblioteki) jest związana z dawnym, nieaktualnym podziałem miasta na cztery dzielnice.

Zadania te wymagają wdrożenia szeregu zmian i przyjęcia nowych metod pracy. Jest to wyzwanie zarówno dla zespołu bibliotekarzy, jak i dla nowego kierownictwa biblioteki, które obejmie funkcje w 2017 roku. Ważne jest to, że biblioteki krakowskie intensywnie się zmieniają, mają wierne grono odbiorców, pozyskują też nowych czytelników i fanów. Nowy model administracji i koordynacji jest zatem krokiem naprzód, a nie zanegowaniem dokonań i działań podejmowanych w miejskich bibliotekach. Takie stwierdzenie jest istotne, ponieważ osiągnięcia czterech bibliotek miejskich (uzyskane w warunkach trudnych i wymagających inwencji) są podstawą kolejnego etapu rozwoju i „operacji połączenia”. To ważne, że samorząd przekierowuje swoje zainteresowanie na kulturę bliską mieszkańcom, na działalność kulturalną w dzielnicach miasta, i przyznaje, że ta sfera nie była dotąd traktowana jako priorytet.

Sieć blisko 60 dzielnicowych/osiedlowych bibliotek to zasób miejsc bliskich odbiorcom, ważny w kontekście kultury, życia społecznego i obywatelskiego w Krakowie „pozacentralnym”. To znaczy w mieście rozumianym jako sieć dzielnic, osiedli i sąsiedztw, jako miasto „węzłów i przepływów”[1]. Jednocześnie umiejscowienie poszczególnych bibliotek, oferta usług, model organizacji pracy, a wreszcie dostępność dla poszczególnych grup (aktualnych i potencjalnych) odbiorców może zostać poddana analizie, badaniom i konsultacjom. Badania te pozwolą określić punkt wyjścia i możliwe kierunki rozwoju Biblioteki Kraków jako nowego organizmu.

W tej perspektywie celem realizacji projektu opracowanego przez Małopolski Instytut Kultury w Krakowie na zamówienie Urzędu Miasta Krakowa jest:

  • diagnoza i analiza funkcjonowania sieci bibliotek miejskich w przestrzeni fizycznej i społecznej Krakowa w kontekście potrzeb aktualnych i potencjalnych odbiorców; wyznaczenie kierunku działań wobec osób nieczytających literatury (segmentacja takich grup);
  • realizacja konsultacji w gronie interesariuszy bibliotek miejskich w Krakowie w oparciu o ustalenia diagnostyczne;
  • przedstawienie mapy potrzeb i kierunków rozwoju Biblioteki Kraków, które wynikają z diagnozy i konsultacji (z uwzględnieniem Składu Solnego jako nowej inwestycji i centrum Biblioteki Kraków).

Badania potrwają do listopada 2016 roku, a ich wyniki zostaną zawarte w raporcie końcowym, który pojawi się jeszcze przed końcem roku.

[1] Więcej w publikacji MIK pod redakcją dr Anny Nacher pt. Spacerowicze, nomadzi i sieciowi łowcy okazji

 

Fot. Karolina Fidyk, MIK, 2014, Kościół i klasztor oo. Karmelitów na Piasku w Krakowie

Fot. Karolina Fidyk, MIK, Kościół i klasztor oo. Karmelitów na Piasku w Krakowie, 2014, (CC BY-NC-SA 2.0)

 

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/08/08/biblioteka-krakow-kierunki-rozwoju-jednolitej-sieci-miejskich-bibliotek-w-krakowie-projekt-badawczo-konsultacyjny-mik/feed/ 0
Pierwszy raport cząstkowy o cyfrowym dziedzictwie kulturowym http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/07/18/pierwszy-raport-czastkowy-o-cyfrowym-dziedzictwie-kulturowym/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/07/18/pierwszy-raport-czastkowy-o-cyfrowym-dziedzictwie-kulturowym/#comments Mon, 18 Jul 2016 10:33:20 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=6020 czytaj więcej]]> Zapraszamy do zapoznania się z raportem cząstkowym projektu „Cyfrowe praktyki i strategie upowszechniania i odbioru dziedzictwa kulturowego w Polsce w latach 2004-2014” autorstwa Mariusza Dzięglewskiego oraz Aldony Guzik.

Publikacja podsumowuje wyniki badań uzyskane podczas pierwszego modułu badawczego, który miał charakter eksploracyjny. W ramach tego modułu przeprowadzono przegląd głównych tendencji i kierunków w prawodawstwie dotyczącym procesu digitalizacji, wstępną kategoryzację zróżnicowanych form i sposobów digitalizacji zasobów dostępnych w internecie oraz sposobów wykorzystania zasobów dziedzictwa kulturowego przez użytkowników portali w latach 2004–2014. Analiza danych umożliwiła udzielenie odpowiedzi na następujące pytania badawcze:

  1. Jak zmieniały się polityki kulturowe i legislacja w zakresie digitalizacji i upowszechniania dziedzictwa kulturowego na szczeblu UE i krajowym?
  2. Jakiego typu repozytoria cyfrowe upowszechniające dziedzictwo kulturowe powstawały w analizowanych okresach?
  3. Czy/w jaki sposób studenci korzystają z różnych możliwości dotarcia do zasobów dziedzictwa kulturowego w wersji cyfrowej?

 

 

Publikacja w formacie PDF>>

 

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/07/18/pierwszy-raport-czastkowy-o-cyfrowym-dziedzictwie-kulturowym/feed/ 0
Europejska sieć obserwatoriów w dziedzinie edukacji kulturalnej i artystycznej http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/01/12/europejska-siec-obserwatoriow-w-dziedzinie-edukacji-kulturalnej-i-artystycznej/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/01/12/europejska-siec-obserwatoriow-w-dziedzinie-edukacji-kulturalnej-i-artystycznej/#comments Tue, 12 Jan 2016 12:23:56 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5772 czytaj więcej]]> Małopolski Instytut Kultury wziął udział w pierwszym założycielskim spotkaniu Europejskiej sieci obserwatoriów w dziedzinie edukacji kulturalnej i artystycznej (European Network of Observatories in the Field of Arts and Cultural Education, w skrócie ENO Observatories). W spotkaniu, które odbyło się 16 listopada 2015 roku w Berlinie, wzięli udział Joanna Orlik, dyrektorka MIK-u oraz Filip Schmidt z partnerskiego Instytutu Socjologii UAM w Poznaniu. Do porozumienia przystąpiły instytucje i organizacje badawcze z 12 krajów UE, aktywne w obszarze analiz animacji kultury i edukacji kulturalnej oraz sztuki i edukacji artystycznej. Na spotkaniu zostało podpisane porozumienie, jak również została wybrana trzyosobowa rada sterująca nowej organizacji. Uzgodniono, że sekretariat sieci będzie mieścił się w instytucji pn. National Centre of Expertise for Cultural Education and Amateur Arts (LKCA) z siedzibą w Utrechcie w Holandii. Małopolski Instytut Kultury jako instytucja członkowska sieci ENO będzie realizował badania w ramach wspólnego, uzgodnionego programu badawczego, jak również współuczestniczył w projektach partnerskich sieci. MIK nawiąże również współpracę z Polskim Komitetem ds. UNESCO.

Foto: LKCA

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2016/01/12/europejska-siec-obserwatoriow-w-dziedzinie-edukacji-kulturalnej-i-artystycznej/feed/ 0
Dostępność kultury jako główny temat sprawozdawczości instytucji kultury http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/07/15/dostepnosc-kultury-jako-glowny-temat-sprawozdawczosci-instytucji-kultury/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/07/15/dostepnosc-kultury-jako-glowny-temat-sprawozdawczosci-instytucji-kultury/#comments Wed, 15 Jul 2015 14:41:22 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5551 czytaj więcej]]> Jednym z głównych zadań statystyki publicznej w obszarze kultury jest gromadzenie i opracowywanie sprawozdań instytucji kultury z prowadzonej działalności. Dzięki temu badaniu GUS zbiera informacje o systemie instytucji kultury w Polsce (liczba i rodzaje instytucji) oraz o prowadzonej przez nie działalności kulturalnej (liczba i rodzaje przedsięwzięć jak również liczba odbiorców i uczestników). System ten jest tak skonstruowany, że na podstawie dostępnych informacji można przede wszystkim analizować skalę i zakres uczestnictwa w tzw. kulturze instytucjonalnej (można liczyć osoby „przekraczające progi” instytucji kultury lub te biorące udział w wydarzeniach organizowanych przez te instytucje).

System sprawozdań GUS-u zmaga się również z dwoma głównymi problemami wynikającymi z historii jego powstania. Został on stworzony dla sprawozdawczości podmiotów, które stanowiły jednolity państwowy system instytucji, a uczestnictwo w kulturze ex definitione zostało powiązane z formalnymi instytucjami kultury i sztuki. Obecnie żadnego, jednolitego systemu instytucji kultury nie ma, ponadto pojawiły się podmioty prowadzące działalność kulturalną, a niebędące formalnie instytucjami kultury (organizacje pozarządowe, przedsiębiorstwa prywatne, itp.). Podobnie jest z uczestnictwem w kulturze. W dyskursie badaczy kultury dominują zupełnie inne koncepcje socjologiczne tej kategorii. Z tych stwierdzeń wynika że:

  • nie wiadomo jak, według jakich zasad, utworzyć listę instytucji, które powinny przedstawiać sprawozdania z prowadzonej działalności kulturalnej;
  • nie wiadomo, jakie informacje gromadzić w sprawozdaniach instytucji kultury skoro to narzędzie nie może być prawomocne dla oceny skali i zakresu uczestnictwa w kulturze.

W ramach projektu „Poprawa jakości gromadzenia danych o publicznych i niepublicznych instytucjach kultury w Polsce” chcielibyśmy zaproponować inną filozofię gromadzenia danych o podmiotach prowadzących działalność kultury. Nasza propozycja wynika z kilku założeń:

  • dostęp do kultury jest istotnym publicznym zadaniem realizowanym przez państwo i samorządy. W tym celu przekierowują one środki publiczne na finansowanie i współfinansowanie kultury. Istnieje kilka bardzo konkretnych mechanizmów administracyjnych służących temu celowi. Określona liczba podmiotów prowadzi działalność kulturalną z wykorzystaniem tych środków publicznych;
  • uczestnictwo w kulturze (jego skala czy formy praktyk kulturowych) jest zależne od dostępności kultury, w tym od działalności podmiotów kultury finansowanych z publicznych środków;
  • dostępność kultury może być analizowana na wiele sposobów, ale istotne jest wydzielenie usług publicznych w obszarze kultury (co jest wspierane w ramach obowiązujących polityk kulturalnych, o dostępności „czego” chcemy wiedzieć) oraz rozróżnienie kategorii wpływających na dostępność/ niedostępność kultury (geografia, kompetencje, wiek, dysfunkcje, finanse, wartości, pochodzenie etniczne, itp.);
  • podstawą dla zrozumienia dostępności kultury jest analiza wybranego obszaru funkcjonalnego, np. gminy. W grę wchodzi analiza krajobrazu instytucjonalnego kultury, modelu finansowania kultury, zakresu oferowanych usług publicznych, jakości infrastruktury, kompetencji pracowników sektora kultury, trendów zmian, lokalnych metod animacji kultury i interwencji społecznej. Tego typu informacje powiązane np. z diagnozami społecznymi i konkretnymi badaniami społecznymi mogą być użytecznym narzędziem dla programowania działań rozwojowych oraz oceny dostępności kultury w Polsce.

W oparciu o te założenia stworzyliśmy metodykę i narzędzie do prowadzenia badań sprawozdawczych podmiotów kultury w Polsce służących zbieraniu informacji o dostępności kultury (jest ono obecnie w fazie badań pilotażowych służących jego ewaluacji). W teorii mogłyby one zastąpić obecne kwestionariusze K używane przez GUS do sprawozdawczości. Metodę tę można opisać w kilku punktach.

1. W badaniach sprawozdawczych powinny wziąć udział podmioty prowadzące w danym roku działalność kulturalną finansowaną lub współfinansowaną publicznie (problemem jest to skąd wziąć taką listę).

2. Działalność kulturalną należy zoperacjonalizować jako realizację kilku/ kilkunastu usług publicznych w obszarze kultury. One są wskaźnikowe. Celem nie jest eksploracja tematu, co może być działalnością kulturalną ale zajęcie się tym, co stanowi priorytet w polityce kulturalnej państwa.

3. Większość podmiotów nie zdaje sobie sprawy (i nie musi), że zapewnia „jakiś” dostęp do dóbr kultury. Zatem formularz powinien być tak skonstruowany, aby pytać o to, co jest realizowane realnie, a nie o to, jak respondenci oceniają realizację postulatu dostępności kultury.

4. Sprawozdania poszczególnych podmiotów powinny być analizowane wspólnie dla całego wyznaczonego obszaru funkcjonalnego być według ustalonego algorytmu. Celem analizy powinno być sformułowanie wskaźników dostępności kultury oraz opis modeli „dostarczania” kultury za publiczne środki dla poszczególnych obszarów funkcjonalnych.

Według naszych dotychczasowych doświadczeń takie badania sprawozdawcze są możliwe. Dokładnie zostanie to ocenione w raporcie końcowym z tego badania po realizacji całości badań pilotażowych. Ale pierwsze informacje już teraz mogą zostać przekazane.

Po pierwsze jest możliwe stworzenie listy najistotniejszych podmiotów kultury obejmującej instytucje kultury, szkoły artystyczne, kulturalne placówki oświatowe, wybrane organizacje pozarządowe, przedsiębiorstwa prywatne, , instytucje kościelne, które z różnych źródeł otrzymują środki publiczne na prowadzenie działalności kulturalnej. Taką listę stworzyliśmy w oparciu o różne źródła i zestawienia. Obecnie nie jest to proste i taka praca ma charakter badawczy i eksploracyjny.

Po drugie przyjęliśmy listę dziewięciu głównych wiązek usług publicznych w obszarze kultury wraz definicjami. Mogę one być kluczem dla zrozumienia, jakie „dobra kultury” powinny być dostępne dla uczestników. Ocena dostępności tych usług będzie polegała na opracowaniu wskaźników zagregowanych opisujących dany obszar funkcjonalny w oparciu o informacje pochodzące od poszczególnych podmiotów kultury prowadzących działalność kulturalną. Usługi te są następujące:

  • animacja kulturalna i społeczna;
  • edukacja kulturowa (w tym: edukacja kulturalna, edukacja artystyczna, edukacja medialna);
  • impresariat oraz produkcja artystyczna i kulturalna (nowe dzieła);
  • dostęp do informacji i wiedzy, wsparcie i rozwój czytelnictwa;
  • ochrona i wprowadzanie we współczesne obiegi dziedzictwa kulturowego i naturalnego;
  • inicjowanie i wspieranie aktywności społecznej i gospodarczej w dziedzinie kultury;
  • kształtowanie przyjaznej przestrzeni publicznej i obywatelskiej;
  • marketing terytorialny z wykorzystaniem kultury, organizacja wspólnotowych wydarzeń z wykorzystaniem kultury;
  • organizacja turystyki, kultura fizyczna i rekreacja.

Po trzecie ustaliliśmy listę możliwych typów barier utrudniających dostęp do kultury. Ich porównanie z informacjami o działalności kulturalnej realizowanej w gminie pomoże w opisie ich znaczenia dla uczestników kultury w danym obszarze funkcjonalnym. Typy barier dostępności są następujące:

  • opłaty i bilety w ramach przedsięwzięć realizowanych z publicznych środków (bariery finansowe);
  • jakość i zakres oferowanych usług (bariery związane z niedoborem lub nadreprezentacją zadań lub działań w kulturze ze względu na wiek, potrzeby kulturalne, style uczestnictwa w kulturze, czas i terminarz pracy);
  • przestrzenna i komunikacyjna odległość od usług (bariery związane z niemożnością dotarcia i jego dodatkowym kosztem do poniesienia);
  • niedopasowanie usług dla osób z dysfunkcjami lub osób niepełnosprawnych (bariery związane ze szczególnymi potrzebami i rozwiązaniami dostosowanymi do tego typu uczestników kultury);
  • niedopasowanie usług dla osób i społeczności z grup mniejszości etnicznych i innych (bariery, językowe, interkulturowe, religijne utrudniające dostęp do kultury);
  • niedopasowanie usług dla osób nieposiadających kompetencji społecznych i kulturowych umożliwiających czynne uczestnictwo w oficjalnym, instytucjonalnym systemie kultury.

Przy użyciu tej metody możliwe będzie zebranie informacji o poszczególnych podmiotach kultury (krajobraz instytucji), o prowadzonej działalności kulturalnej (oferta i modele działań), o dostępności kultury na tle obszarów funkcjonalnych, o trendach zmian i modelach interwencji publicznej w obszarze kultury (kierunki wsparcia). Ograniczeniem tej metody jest skupienie się na ofercie kulturalnej/ działalności kulturalnej podmiotów kultury oraz na zadaniach finansowanych lub współfinansowanych publicznie. W grudniu wszystkim zainteresowanym udostępnimy nasze narzędzie oraz raport z jego pilotażu. Ważną częścią raportu będzie podsumowanie debaty eksperckiej przeprowadzonej w 2014 roku poświęconej statystyce publicznej w obszarze kultury.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/07/15/dostepnosc-kultury-jako-glowny-temat-sprawozdawczosci-instytucji-kultury/feed/ 0
Rozpoczynamy pierwszy moduł badawczy projektu „Cyfrowe praktyki i strategie upowszechniania i odbioru dziedzictwa kulturowego w Polsce w latach 2004-2014”! http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/06/23/rozpoczynamy-pierwszy-modul-badawczy/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/06/23/rozpoczynamy-pierwszy-modul-badawczy/#comments Tue, 23 Jun 2015 13:41:08 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5502 czytaj więcej]]>  

Po długim i bardzo intensywnym okresie przygotowawczym – obejmującym stworzenie raportu metodologicznego, trzech narzędzi badawczych, pilotaż badań, zrekrutowanie dziesięcioosobowego zespołu badawczego składającego się ze studentów trzech krakowskich uczelni (Uniwersytetu Pedagogicznego, Akademii Górniczo-Hutniczej oraz Uniwersytetu Jagiellońskiego) i przeprowadzeniu dwuetapowego szkolenia – ruszyliśmy z jakościowymi i ilościowymi analizami danych zastanych.

 

W ramach pierwszego modułu badawczego zespół badaczy dokona analizy:

– 450 cyfrowych repozytoriów, archiwów i portali internetowych gromadzących zdigitalizowane zasoby dziedzictwa kulturowego, tj.: muzea i publiczne instytucje kultury, archiwa społeczne i oddolne inicjatywy upowszechniania dziedzictwa, portale znalezione poprzez popularne internetowe wyszukiwarki za pomocą słów kluczowych;

– 200 prac magisterskich autorstwa absolwentów Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Uniwersytetu Pedagogicznego kierunków Etnologia, Socjologia, Kulturoznawstwo, Grafika i Historia w okresie 2004–2014;

– 100 aktów prawnych (dyrektywy, ustawy, rozporządzenia) na szczeblu unijnym i krajowym w latach 2004–2014. Ponadto w bazie znajdą się takie dokumenty, jak: rządowe strategie, priorytety, statuty instytucji publicznych zawierające wytyczne dotyczące digitalizacji i upowszechniania dziedzictwa kulturowego w formie cyfrowej.

 

Analizy materiału planujemy zakończyć w pierwszej połowie lipca. Następnie zespół projektowy – składający się z pracowników Instytutu Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie – rozpocznie przygotowywanie pierwszego raportu cząstkowego.

 

Tymczasem zapraszamy do zapoznania się z raportem metodologicznym, który zostanie opublikowany jeszcze w tym tygodniu!

 

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/06/23/rozpoczynamy-pierwszy-modul-badawczy/feed/ 0
Archiwum badawcze „Animacja/Edukacja. Możliwości i ograniczenia edukacji i animacji kulturowej w Polsce”. http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/03/20/archiwum-badawcze-animacjaedukacja-mozliwosci-i-ograniczenia-edukacji-i-animacji-kulturowej-w-polsce/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/03/20/archiwum-badawcze-animacjaedukacja-mozliwosci-i-ograniczenia-edukacji-i-animacji-kulturowej-w-polsce/#comments Fri, 20 Mar 2015 12:20:46 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5429 czytaj więcej]]> Zapraszamy do zapoznania się z archiwum badawczym projektu „Animacja/Edukacja. Możliwości i ograniczenia edukacji i animacji kulturowej w Polsce”. Materiał badawczy został odpowiednio sformatowany, a następnie poddany pełnej anonimizacji w celu dalszego korzystania z niego przez zainteresowane osoby. Archiwum składa się z:

  1. Bazy danych z kodowania wniosków grantowych
  2. Bazy danych z wywiadów telefonicznych (transkrypcje)
  3. Bazy danych z sondażu
  4. Bazy danych z sondażu (etykiety)
  5. Bazy danych z dokumentacją wizualną z obserwacji uczestniczących
  6. Narzędzi badawczych
  7. Informacji o sposobie sformatowania i anonimizacji danych w poszczególnych bazach
]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/03/20/archiwum-badawcze-animacjaedukacja-mozliwosci-i-ograniczenia-edukacji-i-animacji-kulturowej-w-polsce/feed/ 0
Recenzje naukowe raportu Animacja/edukacja http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/01/12/recenzje-naukowe-raportu-animacjaedukacja/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/01/12/recenzje-naukowe-raportu-animacjaedukacja/#comments Mon, 12 Jan 2015 13:54:12 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5365 Zapraszamy do zapoznania się recenzjami raportu Animacja/Edukacja. Możliwości i ograniczenia edukacji i animacji kulturowej w Polsce przygotowanymi przez prof. UAM dr hab. Jana Grada i prof. dr Sławomira Magalę.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/01/12/recenzje-naukowe-raportu-animacjaedukacja/feed/ 0
Raport końcowy: Animacja/Edukacja. Możliwości i ograniczenia edukacji i animacji kulturowej w Polsce http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/12/12/5351/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/12/12/5351/#comments Fri, 12 Dec 2014 10:24:21 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5351 czytaj więcej]]> Szanowni Państwo,
serdecznie zapraszamy do zapoznania się z końcowym raportem badawczym oraz trzema raportami cząstkowymi autorstwa Marka Krajewskiego i Filipa Schmidta, które podsumowują badania zrealizowane w ramach projektu „Animacja/Edukacja. Możliwości i ograniczenia edukacji i animacji kulturowej w Polsce”, dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Raport końcowy, będący głównym rezultatem projektu, podsumowuje wszystkie trzy etapy badań w skondensowanej postaci dziewięciu tez dotyczących kompleksowego obrazu animacji i edukacji kulturowej w Polsce wraz z oceną programu MKiDN „Edukacja kulturalna” i rekomendacjami.

Pozostałe 3 raporty cząstkowe dotyczą szczegółowych wyników badań z poszczególnych etapów badawczych. Są to rezultaty analiz: 1) wywiadów telefonicznych, 2) ankiety internetowej, 3) sześciu case studies. W badaniach uczestniczyli przedstawiciele podmiotów realizujących projekty z zakresu animacji i edukacji kulturowej, które otrzymały dofinansowanie w ramach konkursu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Edukacja kulturalna” z 2012 roku.

Miłej lektury!

Raport końcowy PDF >>
Analiza wywiadów telefoniczncyh >>
Terenowe case studies >>
Internetowe badanie ankietowe >>
Internetowe badanie ankietowe – aneks >>

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/12/12/5351/feed/ 0
Animacja/edukacja na NieKongresie Animatorów Kultury http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/04/02/animacjaedukacja-na-niekongresie-animatorow-kultury/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/04/02/animacjaedukacja-na-niekongresie-animatorow-kultury/#comments Wed, 02 Apr 2014 11:15:41 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5185 czytaj więcej]]> Zapraszamy do zapoznania się z materiałami związanymi z projektem Animacja/edukacja. Możliwości i ograniczenia edukacji i animacji kulturowej w Polsce oraz uczestnictwem koordynatora merytorycznego tego projektu, prof. Marka Krajewskiego w NieKongresie Animatorów Kultury:

Rozmowa Aleksandry Szymańskiej z Markiem Krajewskim „Animacja: wielość idei, działań narzędzi i celów”
Główną wartością animacji jest to, że jest ona wielością: idei, działań, narzędzi i celów. Ta wielość chroni ją przed apodyktycznością tak charakterystyczną dla wielu praktyk pedagogicznych i sprawia, iż jej ważna częścią jest permanentne samouczenie się. Powtórzę raz jeszcze to o czym była mowa na początku – nie ma jednego dobrego modelu działań animacyjnych, ale nie oznacza to, że każdy powinien rozumieć ją po swojemu. Chodzi raczej o to, abyśmy byli świadomi tej wielości i równie świadomie z niej czerpali.

Wykład Marka Krajewskiego na otwarcie NieKongresu Animatorów Kultury „Możliwości i ograniczenia edukacji i animacji kulturowej w Polsce”
Wystąpienie rozpoczyna się w 55 minucie nagrania

Sesja tematyczna „Modele działania” (moderator: Marek Krajewski; uczestnicy: Ewa Kokot, Magdalena Dutkiewicz, Ryszard Michalski, Beata Jaszczak, Tomasz Rakowski)

Prace w ramach projektu badawczego nadal trwają. Całość efektów zostanie przedstawiona w publikacji podsumowującej w drugiej połowie roku.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/04/02/animacjaedukacja-na-niekongresie-animatorow-kultury/feed/ 0
Instytucja kultury – opis z natury (trudny) http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/02/26/instytucja-kultury-opis-z-natury-trudny-2/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/02/26/instytucja-kultury-opis-z-natury-trudny-2/#comments Wed, 26 Feb 2014 17:10:04 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5123 czytaj więcej]]> Małopolski Instytut Kultury otrzymał grant MKiDN, w ramach programu Obserwatorium kultury, na zrealizowanie projektu badawczego Poprawa jakości gromadzenia danych o publicznych i niepublicznych instytucjach kultury w Polsce. Pierwszym modułem projektu będzie debata o tym jak można opisać i zdiagnozować działalność instytucji kultury w Polsce. Chcielibyśmy wskazać punkt startu dla tej debaty.

Próba definicji (problemu)
Po pierwsze istnieje potrzeba zdefiniowania instytucji kultury, czyli wskazania, jakie organizacje (formalne lub nieformalne) mogą być brane pod uwagę. Definicję można przygotować na przykład opisowo. Instytucja kultury to zatem organizacja z zespołem pracowników (współpracowników, wolontariuszy), ewentualnie z siedzibą (stałą lub zmienną) oraz programem (działalnością) skierowanym do odbiorców/uczestników o charakterze kulturalno-społecznym. Dodatkowo:

  • Uczestnictwo musi być dobrowolne, niezwiązane z formalnymi lub przymusowymi działaniami wynikającymi z prawnych zobowiązań lub nakazów ze strony odbiorców.
  • Instytucja powinna posiadać organizatora, np. organ założycielski, inicjatora, formalnego lub nieformalnego opiekuna, nadzór.
  • Charakter instytucjonalny może być różny (organizacja pozarządowa, instytucja publiczna, przedsiębiorstwo, podmiot nieformalny).
  • Instytucje kultury mogą stanowić wydzieloną część innej instytucji lub organizacji. Np. świetlica szkolna, biblioteka szkolna, księgarnia funkcjonująca w ramach firmy X, kasyno oficerskie (jeśli jeszcze takie istnieją).
  • Sensem instytucji kultury jest posiadanie publiczności/ odbiorców oraz stwarzanie przestrzeni do uczestnictwa w kulturze, niezależnie co jest celem takiej aktywności, dodatkowo ważna jest otwartość i dostępność (także w obrębie grup specyficznie dobranych, np. grup LGBT lub środowisk katolickich).

Zobacz też definicję instytucji kultury przygotowana na potrzeby Obserwatorium Żywej Kultury przez Barbarę Fatygę.

Instytucje kultury a sektor kultury
Instytucje kultury nie są tożsame z instytucjami/organizacjami sektora kultury. W tym sensie, że oferta organizacji sektora kultury nie jest skierowana do „odbiorców”, jak w przypadku instytucji kultury, ale do konkretnych osób i podmiotów zamawiających ich usługi lub produkty. W takim sensie instytucją kultury nie jest biuro architektoniczne, agencja PR lub przykładowy instytut badań nad kulturą lokalną. Sektor kultury (sektor przemysłów kreatywnych) może być rozpatrywany jako gałąź gospodarki, zjawisko ekonomiczne – oczywiście łączące się wieloma nićmi z innymi obszarami życia gospodarczo-społecznego. Natomiast działalność instytucji kultury to przede wszystkim obszar aktywności społecznej, obywatelskiej, kulturalnej – mniej lub bardziej sformalizowanej. Finansowanie, dochody, produktywność to dla nich kwestie istotne ale nie najważniejsze.

Instytucje kultury mogą nie być zbyt kulturalne, mogą być na bakier z prawem, mogą działać niezgodnie z uśrednionymi normami współżycia społecznego; to np. fankluby piłkarskie squaty, kluby go-go, biblioteki dla bezdomnych. Instytucje mogą pojawiać się i znikać zgodnie z rytmem aktywności obywatelskiej, potrzebami rynku, publicznymi politykami interwencji. Inne instytucje będą zakorzenione, stałe, przewidywalne. Jedne będą „tanie” i będą miały duże grupy odbiorców, inne będą „drogie” i mało efektywne ze względu na frekwencję. Część będzie istotna lokalnie lub środowiskowo (np. biblioteka społeczna), inne będą miały status narodowych instytucji kultury.

Mówiąc inaczej, społeczeństwo tworzy mnogość organizacji formalnych (lub nieformalnych) pełniących w społeczeństwie określone funkcje, pewną ich grupę można określić mianem instytucji kultury, ponieważ tworzą ramy dla uczestnictwa w kulturze dla pewnych grup i zbiorowości.

Nie możemy już raczej instytucji wydzielić według klasycznych typologii wskazując, że instytucje kultury to teatry, muzea, biblioteki, księgarnie, kina, świetlice, cyrki objazdowe, domy kultury. Ich tożsamość stała się raczej płynna i zmienna. Nie możemy również zliczyć po prostu uczestników poszczególnych form, w których wzięli udział, w ramach tych instytucji. Takie badania raczej zaciemniają dziś obraz niż cokolwiek wyjaśniają. Przykładem niech będzie artykuł w Dzienniku Polskim o powstaniu Centrum Teatrów Studenckich, którego współorganizatorami są Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna im. Ludwika Solskiego w Krakowie (publiczna szkoła artystyczna), Teatr Graciarnia (podmiot nieformalny) oraz Scena Tęcza (program funkcjonujący w ramach Domu Kultury Podgórze). Zatem fizycznie przedstawienia teatralne odbywają się w domu kultury, zapleczem merytorycznym jest szkoła artystyczna, całość przedsięwzięcia funkcjonuje dzięki wolontariatowi studentów i ich oddolnej aktywności kulturalnej. Kto powinien się sprawozdać z działalności kulturalnej? Czy wskaźniki tego przedsięwzięcia doliczyć do działu teatr czy do działu dom kultury? Wbrew pozorom większość działań odbywa się w tym stylu, na styku wielu instytucji, w poprzek tego, co instytucjonalne i nieformalne, przekraczając granice dyscyplin kulturalnych.

Zatem nie możemy badać instytucji tylko pod kątem ich ilości, sformatowanych ofert, ich odbiorców (tzw. osoboudział – sprzedany bilet, przekroczenie drzwi IK), jako bytów niezależnych od siebie. Musimy poznać ich lokalizację, dostępność komunikacyjną, musimy wiedzieć, jak się grupują i w jakich sieciach działają, musimy zrozumieć ich interdyscyplinarność, jak również ich funkcje pozakulturalne. Musimy poznać ich kadry kultury, ich kompetencje ale również ich style uczestnictwa w kulturze. Musimy określić ich rolę jako węzłów w przepływach kultury, jak również sposoby kreowania przez nie scen kulturowych. Musimy rozpoznać ich aktywność w sieci, czy też modele finansowania działalności.

W stronę programu badań działalności instytucji kultury w Polsce
Podana wyżej definicja instytucji kultury (to raczej zbiór pytań i problemów do zdefiniowania) nie jest zbyt operacyjna, trudno na jej podstawie zaproponować metodologię publicznego programu badań i analiz dotyczących funkcjonowania instytucji kultury w Polsce. Można jednak pokusić się o wyszukanie istotnych kategorii porządkujących ten teren badawczy. Po pierwsze można wyróżnić specyficzne grupy (zbiory) instytucji kultury:

  • Publiczne instytucje kultury (samorządowe i państwowe instytucje kultury, w tym te powierzone organizacjom pozarządowym lub innym podmiotom w prowadzenie)
  • Instytucje kultury wykorzystujące dotacje i granty publiczne (publiczne instytucje kultury, organizacje pozarządowe i przedsiębiorstwa które zapewniają w części lub całości ofertę kulturalną (współ)finansowaną ze środków publicznych)
  • Instytucje zapewniające usługi (publiczne i inne) związane z kulturą (np. czytelnictwo – dostęp do książek i gazet; edukacja kulturalna i artystyczna, muzea i archiwa, instytucje artystyczne, sklepy potrzeb kulturalnych). Jaki katalog usług wziąć pod uwagę?

Po drugie można zapytać co warto wiedzieć i jakie dane gromadzić, aby odpowiadać na istotne potrzeby odbiorców badań Ważne będzie określenie:

  • dostępności i jakości usług kulturalnych oraz otwartości na partycypacje w tworzeniu ich programu;
  • w jakim zakresie usługi kulturalne mają związek z inkluzją społeczną, przeciwdziałaniem wykluczeniu;
  • w jakim zakresie publiczne usługi są współfinansowane przez samych odbiorców;
  • zasobów instytucji kultury (kadry, infrastruktura, środki finansowe);
  • samoorganizacji społeczeństwa w zakresie tworzenia instytucji kultury (działalność organizacji pozarządowych oraz grup nieformalnych) oraz subsydiarności państwa w tym zakresie;
  • dynamiki (zmian, trendów)w zakresie uczestnictwa w kulturze tak aby mieć skalę porównawczą tego co odbywa się w ramach instytucji i poza nimi.

Kluczowe jest pytanie, jak w badaniach wykorzystać nowe definicje uczestnictwa w kulturze (relacyjne uczestnictwo wg. Marka Krajewskiego, koncept kultury szerokiej, kategoria żywej kultury Barbary Fatygi). Zadanie będzie ciekawe!

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2014/02/26/instytucja-kultury-opis-z-natury-trudny-2/feed/ 0