Badania w kulturze » Biblioteki w społeczeństwie wiedzy – strategie dla przyszłości http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl Badania w kulturze Thu, 25 Jan 2018 13:07:09 +0000 pl-PL hourly 1 http://wordpress.org/?v=4.0.22 18 strategii rozwoju wojewódzkich bibliotek publicznych w Polsce http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/06/27/18-strategii-rozwoju-wojewodzkich-bibliotek-publicznych-w-polsce/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/06/27/18-strategii-rozwoju-wojewodzkich-bibliotek-publicznych-w-polsce/#comments Mon, 27 Jun 2011 15:10:55 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=1553 czytaj więcej]]> W ramach projektu Biblioteki w społeczeństwie wiedzy – strategie dla przyszłości powstały strategie rozwoju wszystkich regionalnych bibliotek publicznych w Polsce. Teksty dokumentów są dostępne na stronie Programu Rozwoju Bibliotek.

Strategie powstawały podczas spotkań warsztatowych zorganizowanych dla zespołów bibliotek wojewódzkich. Na ich treść miały także wpływ działania projektowe zakładające wymianę międzyinstytucjonalną oraz wymianę dobrych praktyk przez polskie i norweskie instytucje związane z systemem bibliotecznym. (źródło: Program Rozwoju Bibliotek)

Zapraszamy do zapoznania się ze Strategią Rozwoju Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Krakowie. Pozostałe znajdują się tu.

Nie jest to jedyny obecnie projekt „wspólnego” opracowywania strategii rozwoju instytucji kultury. 50 centrów kultury właśnie kończy opracowywanie planów rozwoju w ramach programu Dom Kultury Plus. Planowanie i zarządzanie strategiczne (obok badań społecznych i analiz uczestnictwa w kulturze) staje się ważną częścią funkcjonowania publicznych instytucji kultury, choć z pewnością jest jeszcze wiele do zrobienia w aspekcie jakości tych działań.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/06/27/18-strategii-rozwoju-wojewodzkich-bibliotek-publicznych-w-polsce/feed/ 0
Jak stworzyć strategię instytucji kultury i przetrwać http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/05/25/jak-stworzyc-strategie-instytucji-kultury-i-przezyc/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/05/25/jak-stworzyc-strategie-instytucji-kultury-i-przezyc/#comments Wed, 25 May 2011 13:40:55 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=1448 czytaj więcej]]> Tekst powstał w oparciu o publikację „Strategie dla kultury. Kultura dla rozwoju. Zarządzanie strategiczne instytucją kultury” opracowaną przez MIK w ramach projektu „Biblioteki w społeczeństwie wiedzy – strategie dla przyszłości” koordynowanego przez Fundację Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego.

1. Strategia nie jest wyłącznie planem, jest procesem zarządzania strategicznego w oparciu o drogowskaz w postaci planu strategicznego.

2. Plan strategiczny powinien być opracowany w oparciu o debatę publiczną i konsultacje społeczne przeprowadzone w środowisku działania instytucji kultury oraz z dobrze dookreślonymi grupami interesariuszy instytucji. Działania te powinny być moderowane, zapleczem dla debaty i konsultacji powinny być wyniki badań społecznych na temat kultury, uczestnictwa w kulturze, lokalnych podmiotów i aktorów kultury. Instytucja nie powinna „przyjmować do wiadomości” wskazanych kierunków działań, ale uzgadniać je z tożsamością instytucji oraz wyzwaniami rozwoju gospodarczo-społecznego.

3. Powstawanie planu strategicznego powinno być oparte nie tylko na lokalnych wizjach potrzeb czy wyzwań – równie ważna jest wiedza ekspertów (i doświadczonych praktyków) na temat kultury. Są to inspiracje, które pełnią niezwykle ważną rolę w „odklejaniu się” od utartych ścieżek (dotychczasowego) postępowania.

4. Przyjęcie planu strategicznego powinno być równoważne z ustanowieniem kontraktu, w którym po jednej stronie są organizator i lider instytucji, a po drugiej społeczność lokalna, aktorzy i podmioty kultury. Co ważne, lider i organizator są razem, nie naprzeciwko siebie. Kontrakt powinien obejmować uzgodnienia. Ustalone rozbieżności strategiczne powinny trafić do innego dokumentu i być procedowane innym trybem.

5. Kwestie operacyjne rozwiązują pomiędzy sobą lider instytucji (odpowiada za wdrożenie planu strategicznego) oraz jej organizator (odpowiada za zapewnienie zasobów dla wdrożenia strategii oraz monitoring procesu wdrażania – audyt). Dla wdrożenia strategii w życie ważne jest również partnerstwo instytucji z innymi aktorami i podmiotami kultury. Mogą oni być stroną ustaleń operacyjnych i wsparciem dla strategii.

6. Organizator instytucji musi zadbać o spójność strategii instytucji z innymi działaniami strategicznymi podejmowanymi przez gminę/samorząd. Z tego powodu koordynatorzy innych lokalnych strategii powinni być zaangażowani w jej powstanie.

7. Dobrym rozwiązaniem jest powołanie rady programowej strategii, która odpowiada za spójność działań z planem strategicznym, wprowadzanie zmian do planu, ewaluację efektów podjętych działań. W radzi powinni zasiadać: przedstawiciele instytucji, przedstawiciele władz samorządowych, przedstawiciele podmiotów kultury, przedstawiciele społeczności lokalnej.

8. Przyjmując plan strategiczny należy pamiętać o zabezpieczeniu środków na ewaluację strategii. Bez planu ewaluacji i zabezpieczenia zasobów na jej realizację nie warto przyjmować planów strategicznych.

9. Projekty i działania realizowane przez instytucję powinny posiadać dokumentację (opracowaną dzięki ewaluacji) umożliwiającą wskazanie ich związku z realizacją strategii.

10. Lider instytucji kultury odpowiada za realizację kontraktu ale w oparciu o współpracę z samorządem – organizatorem. Jeśli, któraś ze stron nie wywiązuję się z kontraktu, plan strategiczny upadnie.

11. Ponieważ rzeczywistość się zmienia, zmiany w planie będą konieczne, powinny one być na bieżąco wprowadzane i analizowane pod kątem zgodności z ogólną wizją rozwoju.

12. Zakres szczegółowości strategii powinien zależeć od lokalnych kompetencji związanych z zarządzaniem strategicznym oraz konkretnych potrzeb osób zarządzających wdrożeniem strategii. Zakres szczegółowości należy dokładnie rozważyć. Lider organizacji nie powinien być „administratorem” strategii ale elastycznym menadżerem poszukującym szans jej wdrażania.

13. Strategia nie jest planem który „sam się zrealizuje”. Przyjęcie strategii jest „wyrażeniem woli” jej zrealizowania, musi ona posiadać zasoby do jej realizacji. Najważniejszym zasobem są chęci i kompetencje, aby wzajemnie w gronie interesariuszy strategii porozumieć się i przestrzegać ustaleń w obrębie grupy odpowiedzialnej za jej wdrożenie. Utopią jest myślenie, że strategia jest wyrazem ogólnego konsensusu oraz że interesariusze strategii nie będą podejmować działań „wrogich” (ale z ich punktu widzenia słusznych). Strategia jako praktyka jest „ucieraniem się” wizji różnych aktorów i grą interesów. Interes instytucji jest jednym z wielu.

Autorzy publikacji o zarządzaniu strategicznym:

Jak pokazują przykłady opisywane przez Autorów naszego podręcznika, doświadczenia praktyków potwierdzają, iż podejście do strategii w oparciu o proces jest zgodne z rzeczywistością instytucji kultury w Polsce. Oczywiście, przyjęcie założenia, iż strategia to wyłaniający się, zmienny proces nie oznacza, iż niepotrzebne staje się posiadanie strategii przez organizację. Taki punkt widzenia wpływa natomiast na postrzeganie roli i znaczenia strategii dla organizacji. Dokumenty, w których wyrażona jest strategia organizacji – takie jak plan strategiczny czy określenie misji i wizji na przyszłość przestają być traktowane jak przepisy, których zalecenia muszą koniecznie zostać zrealizowane. Są one za to pomocne dzięki temu, iż dodają osobom zarządzającym organizacją i ich zespołom pewności w działaniach organizacyjnych i stanowią dla nich punkt odniesienia. Ponadto skłaniają one członków organizacji do wspólnego zastanowienia się nad tym, jaka jest aktualna sytuacja ich organizacji i w jakim kierunku chcieliby ją oni rozwijać, jakie możliwości i zagrożenia stawia przed nimi przyszłość, czy też co pragnęliby jako organizacja osiągnąć. Innymi słowy, posiadanie strategii motywuje ludzi do myślenia i działania, co samo w sobie jest niezwykle ważną funkcją zarządzania strategicznego, nawet, jeżeli w praktyce odpowiedzi na pytanie o to, jaką strategią organizacja się kieruje można jedynie udzielić retrospektywnie – poprzez refleksję nad tym, jak proces strategiczny wyłaniał się w danym okresie w przeszłości organizacji. (Martyna Śliwa, redaktor publikacji)

Punktem wyjścia dla dialogu pomiędzy instytucją kultury a odbiorcami jest po pierwsze zaproponowanie widzowi nie tyle możliwości wysłuchania czyjegoś monologu, ale potraktowanie go poważnie, jako osoby, która jest twórcza, która może wnieść coś do sposobu działania instytucji, a więc w istocie ustanowienie pomiędzy instytucją a publicznością symetrycznej relacji, w której obie strony coś od siebie dają, żadna nie dominuje, a obie się wzbogacają. Składanie takiej oferty, tkanie sieci relacji jest możliwe jednak tylko wtedy, gdy wiemy kim jest widz, jak działa, czego potrzebuje. (prof. Marek Krajewski)

Parcie na niezależność w kwestii wolności podejmowania decyzji, kreowania nowego programu instytucji nie pod dyktando lokalnego samorządu, ale zgodnie ze wspomnianą analizą potrzeb, reformą w zakresie zarządzania i finansowania instytucji bez możliwości ingerencji w ten proces przez wysokich urzędników i członków zarządu nie sprzyja jednak nawiązaniu stosunków partnerskich na linii dyrektor instytucji – władza samorządowa. Rodzi to nawet konflikty, kiedy stosunki te zdominowane są poprzez paternalistyczno-klientelistyczny styl sprawowania władzy samorządowej. Z perspektywy samorządu jednakże ta sprawa wygląda nieco inaczej. Zorientowanie na wzajemne porozumienie i poznanie się może jednak ułatwić nawiązanie porozumienia. Kluczem będzie tu ta sama ciekawość i poczucie misji wobec beneficjentów działań instytucji. Otwarcie na problemy samorządu, poznanie argumentów z drugiej strony, a nie kolokwialne stawanie okoniem może zdziałać cuda. Osobiście sam się przekonałem, że niektóre niekorzystne decyzje samorządu dla mojej instytucji uwarunkowane są innymi ważnymi problemami będącymi poza świadomością publiczną. To pozwoliło mi na interweniowanie tylko w tych kwestiach, które uważałem za dobrze rozpoznane i które z mojej perspektywy wymagały zdecydowanej reakcji. Ta zmiana została dostrzeżona przez drugą stronę. Nie oznacza to radykalnego poprawienia wzajemnych stosunków, jednakże miało to wpływ na partnerskie podejście zarządu miasta do procesu zarządzania instytucją. (Mariusz Wróbel, dyrektor Bytomskiego Centrum Kultury)

Nie chcemy w mieście mówić (i właściwie robimy wszystko, żeby tak nie postępować, bo nie tędy droga), że my byśmy to lepiej zrobili, że wiemy, jak można by to zrobić lepiej. My mamy kompetencje, aby proponować nowe innowacyjne rozwiązania, ale po drugiej stronie powinna być chęć współpracy. Być może też eksperymentowania, bo nie ma szybkich dróg do zbawienia, wciąż na nowo trzeba próbować rozwiązywać kolejne problemy. Generalnie, wszyscy bardzo lubią status quo, oczywiście dopóki się to wszystko kręci, do momentu generalnego krachu większość ludzi nie ma ochoty na zmiany. Jeżeli się mówi, że to można zrobić inaczej, to zaraz jest opór: „Dlaczego inaczej, jak to jest dobre i mi się podoba”. A może my czasami bierzemy za ambitne wzory, za duży rozmach, wobec czego w małym w końcu i tradycyjnym mieście rośnie obawa przed zmianą. I kolejny problem – w jaki sposób zmieniać, nie krytykując, w jaki sposób doradzać zmianę, nie stając się, nawet na poziomie podświadomości, tak naprawdę wrogiem, „bo lepsze wrogiem dobrego”? To mogą być silne mentalne szablony, zwłaszcza w takich miastach, które są okopane w swojej tradycyjności. To również kwestie związane z tradycyjnym rozumieniem obszarów odpowiedzialności: Zamek ma robić wystawy, teatr przedstawienia a urząd ma rządzić. Nie ma wciąż chęci, aby wspólnie uczyć się od siebie i korzystać wzajemnie z kompetencji innych. (Ewa Gołębiowska, dyrektor Zamku Cieszyn)

Instytucje kultury z reguły posiadają statuty, które określają cele ich działalności, a nawet wyrażają ich szczególną misję. Prawie zawsze misja taka jest z ducha swego demokratyczna i republikańska. Oznacza to, że instytucje kultury zwykle mają za zadanie działać na rzecz całej wspólnoty, czyli całego społeczeństwa, a nie tylko jakiejś jego wyróżnionej albo uprzywilejowanej części, a co więcej – działać dla dobra nie tylko osobnych jednostek, lecz dla dobra wspólnoty jako tych jednostek organizacji, czyli dla dobra „społeczeństwa”, a nawet „państwa”. Koncepcja kultury jako działalności „propaństwowej” jest moralnie podejrzana, niemniej jednak wciąż stanowczo dominująca, szczególnie w instytucjach publicznych, parających się wspieraniem i upowszechnianiem kultury. Trudno bowiem oczekiwać, by państwo angażowało się w coś, co nie jest „propaństwowe”. Co więcej, wobec panujących stosunków demokratycznych, zakładających równość obywateli, działalność kulturalna w jakikolwiek sposób antagonizująca części społeczeństwa, na przykład wyrażająca krytyczny stosunek do pewnych jego odłamów, wydaje się, przynajmniej na pierwszy rzut oka, niewłaściwa i niezasługująca na poparcie, nawet jeśli jest znakomita pod względem artystycznym. Tym samym, łatwo przychodzi nam faworyzować cele polityczne, takie jak umacnianie patriotyzmu albo moralne zbudowanie i zjednoczenie społeczeństwa, a deprecjonować działalność, która z wartościami republikańskimi jest trochę na bakier, jak pluralizm, krytycyzm, nonkonformizm, nie mówiąc już o postawach prześmiewczych bądź oskarżycielskich, znajdujących jakże często wybitną ekspresję artystyczną. (prof. Jan Hartman)

Wszystkie cytaty pochodzą z publikacji „Strategie dla kultury. Kultura dla rozwoju. Zarządzanie strategiczne instytucją kultury”.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/05/25/jak-stworzyc-strategie-instytucji-kultury-i-przezyc/feed/ 1
Podsumowanie konferencji Strategie dla kultury – kultura dla rozwoju http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/04/19/podsumowanie-konferencji-strategie-dla-kultury-kultura-dla-rozwoju/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/04/19/podsumowanie-konferencji-strategie-dla-kultury-kultura-dla-rozwoju/#comments Tue, 19 Apr 2011 16:45:09 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=1291 czytaj więcej]]> 14 i 15 kwietnia 2011 roku w Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha w Krakowie, z inicjatywy Fundacji Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego oraz Małopolskiego Instytutu Kultury, odbyła się konferencja „Strategie dla kultury –kultura dla rozwoju”.

W dwudniowej konferencji uczestniczyło 140 osób. Byli to przedstawiciele regionalnych instytucji kultury – bibliotek wojewódzkich i ośrodków kultury, eksperci zajmujący się rolą kultury w rozwoju regionów, władze centralne i samorządowe zarządzające kulturą oraz przedstawiciele Norweskiej Biblioteki Narodowej i regionalnych norweskich bibliotek publicznych. Gośćmi konferencji byli m.in. prof. Jerzy Hausner (Uniwersytet Ekonomiczny), prof. Jan Hartman (Uniwersytet Jagielloński), Vigdis Moe Skarstein, Dyrektor Norweskiej Biblioteki Narodowej, dr Tomasz Makowski, dyrektor Biblioteki Narodowej, Anna Duńczyk, zastępca dyrektora Departamentu Mecenatu Państwa MKiDN, Sidsel Bleken, Radca Ambasady Norwegii, dr Joanna Orlik, Dyrektor Małopolskiego Instytutu Kultury w Krakowie, Jacek Wojnarowski, Prezes Fundacji Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego.

Flickr is currently unavailable.

Spotkanie było okazją do wymiany wiedzy na temat planowania i wdrażania polityk kultury oraz zarządzania strategicznego instytucjami kultury. Uczestnictwo w konferencji zarówno samorządowych organizatorów instytucji kultury, jak i dyrektorów publicznych instytucji kultury umożliwiło wzmocnienie komunikacji oraz partnerstwa w tworzeniu polityk kultury.

Wydarzenie to było również podsumowaniem projektu Biblioteki w społeczeństwie wiedzy – strategie dla przyszłości, w którym uczestniczyło 18 wojewódzkich bibliotek publicznych z całej Polski. Realizowała go Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego we współpracy z partnerami z Polski i z Norwegii. W ramach projektu powstały m.in. plany strategiczne przygotowane przez biblioteki wojewódzkie, efekt warsztatów i spotkań z ekspertami.

Podczas konferencji zaprezentowano publikację Strategie dla kultury. Kultura dla rozwoju. Zarządzanie strategiczne instytucją kultury, opracowaną w ramach tego projektu przez Małopolski Instytut Kultury. W publikacji pod redakcją Martyny Śliwy znajdują się artykuły autorstwa m.in. prof. Jana Hartmana, dr Antoniego Bartosza, prof. Marka Krajewskiego i innych.

Konferencja zakończyła się wygłoszeniem apelu: Kultura dla rozwoju, przygotowanym przez uczestników konferencji.

Poniżej znajdują się wybrane prezentacje uczestników konferencji.
Zobacz

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/04/19/podsumowanie-konferencji-strategie-dla-kultury-kultura-dla-rozwoju/feed/ 3
Scenariusz publikacji o zarządzaniu strategicznym instytucją kultury http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/11/05/scenariusz-publikacji-o-strategicznym-zarzadzaniu-instytucja-kultury/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/11/05/scenariusz-publikacji-o-strategicznym-zarzadzaniu-instytucja-kultury/#comments Fri, 05 Nov 2010 12:47:21 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=934 czytaj więcej]]> Prezentujemy Państwu scenariusz publikacji opracowywanej w ramach projektu „Biblioteki w społeczeństwie wiedzy – strategie dla przyszłości”. Publikacja zostanie wydana w kwietniu 2011 roku. Publikacja będzie miała charakter podręcznika i będzie dotyczyła zarządzania instytucją kultury. Jej głównym obszarem tematycznym będzie zarządzanie programem wspierania rozwoju kultury w regionie. Dlatego głównym odbiorcą książki chcemy uczynić regionalne (i ponad lokalne) instytucje kultury, które niezależnie od własnego modelu instytucji (muzeum, teatr, centrum kultury, biblioteka) działają na rzecz rozwoju kultury (wspomagając rozwój badaniami, strategiami, szkoleniem i konsultingiem, inicjując sieci i partnerstwa, inkubując nowe przedsięwzięcia, wspierając inne podmioty i aktorów kultury w regionie).

Publikacja nosi na razie roboczy tytuł „Zarządzanie strategiczne (regionalną) instytucją kultury”.

Główny Cel Podręcznika
Głównym celem podręcznika jest wskazanie i analiza najważniejszych wyzwań i barier związanych z zarządzaniem strategicznym regionalną instytucją kultury w kontekście realizowania programu wspierania rozwoju kultury w regionie. Zarządzanie strategiczne wiąże się z dwoma głównymi obszarami:

  • zarządzaniem procesami wewnętrznymi w instytucji (jak uczynić z niej sprawną, skuteczną i efektywną „przestrzeń” realizacji zaprogramowanych celów wspierania rozwoju kultury),
  • zarządzaniem relacjami z otoczeniem – środowiskiem oddziaływania instytucji (co i jak czynić, aby wspomagać rozwój sektora kultury w regionie).

Pragniemy, aby ten podręcznik mógł służyć jako pomoc menadżerom instytucji kultury w zarządzaniu tymi dwoma obszarami. Z uwagi na własną tradycję i historię, a także z powodu realizowanego programu, regionalne instytucje kultury mogą się od siebie bardzo różnić, np. pod względem stosowanych metodologii pracy oraz obszarów kultury, na których działają. Taka różnorodność organizacji wymaga:

  • tworzenia rozwiązań systemowych (na poziomie państwa i regionu), w ramach których, regionalne instytucje kultury będą mogły współdziałać i posiadać własne obszary odpowiedzialności,
  • tworzenia partnerstw i sieci współpracy, w ramach których będzie możliwa koordynacja (wertykalna i horyzontalna) działań związanych z rozwojem sektora kultury,
  • organizacji pracy w ramach nowoczesnych systemów zarządzania regionalnego.

Chcemy, aby ten podręcznik wskazał potencjał regionalnych instytucji kultury do współtworzenia takiego systemu rozwoju kultury.

Struktura Podręcznika
Podręcznik ma skupiać się na kwestiach organizacyjnych, związanych z budowaniem merytorycznego programu instytucji oraz zarządzaniem instytucją kultury. Poniżej zamieszamy spis rozdziałów (tytuły robocze). Każdy rozdział będzie opracowany przez jednego autora. Zostanie opracowana również ścieżka wiodąca w postaci wstępu oraz tekstu towarzyszącego poszczególnym artykułom.

Rozdziały

  • Wstęp: Regionalna Instytucja Kultury jako instytucja wsparcia rozwoju kultury
  • Rozwój lokalny jako koncepcja „operacyjna” związana z realizowaniem polityk kultury
  • Współczesne społeczeństwo pluralistyczne; nowe modele uczestnictwa w kulturze
  • Planowanie pracy instytucji, poszukiwanie obszarów działań i możliwości oddziaływania na zmianę w regionie
  • Modele regionalnych instytucji kultury
  • Zarządzanie zmianą w instytucji
  • Lider i menadżer. Rola w instytucji kultury
  • Dialog strategiczny w zespole i z interesariuszami instytucji kultury
  • Powoływanie i zarządzanie programami rozwoju sektora kultury
  • Czym są polityki kulturalne. Poziom europejski, narodowy i regionalny
  • Etyka pracy w instytucji kultury
  • Zarządzanie finansami instytucji kultury

Czy obecnie istnieją regionalne instytucje wsparcia rozwoju kultury?
Polskie regiony posiadają liczne instytucje kultury: instytucje sztuki, muzea, centra kultury, biblioteki i inne. Obecnie trudno ocenić, gdzie znajdują się „puste miejsca” w systemie zarządzania kulturą na poziomie regionalnym ponieważ brakuje kooperacji i wymiany informacji oraz nie ma możliwości oceny efektów „systemu”. Nie wiadomo w jakim stopniu instytucje te działają lokalnie lub skupiają się na własnym rozwoju, a w jakim stopniu działają na rzecz innych podmiotów i aktorów kultury w regionie. Nie wiadomo też w jakim zakresie powinny pełnić taką funkcję. Chcielibyśmy tym podręcznikiem pokazać, że istnieje wspólny regionalnym instytucjom obszar działalności (związany z rozwojem sektora kultury) oraz że regionalne instytucje kultury mogą być ważnym partnerem dla innych organizacji wspierania rozwoju kultury na poziomie lokalnym, regionalnym, narodowym i europejskim.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/11/05/scenariusz-publikacji-o-strategicznym-zarzadzaniu-instytucja-kultury/feed/ 0
Biblioteki w społeczeństwie wiedzy. Relacja z III warsztatów strategicznych we Wrocławiu. http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/07/13/projekt-18-relacja-z-iii-warsztatow-strategicznych-we-wroclawiu/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/07/13/projekt-18-relacja-z-iii-warsztatow-strategicznych-we-wroclawiu/#comments Tue, 13 Jul 2010 14:12:50 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=706 czytaj więcej]]> Trzecie spotkanie menadżerów i pracowników bibliotek wojewódzkich w ramach Projektu 18 odbyło się we Wrocławiu w siedzibie Dolnośląskiej Biblioteki Wojewódzkiej. Na warsztatach z udziałem gości (ekspertów i doradców) z norweskich bibliotek oraz instytucji ABM Utvikling w dalszym ciągu pracowano nad planami strategicznymi dla wszystkich 18 wojewódzkich bibliotek publicznych w kraju.

Prace nad strategiami trwają od kwietnia, mają one być gotowe na początku 2011 roku. Szansą tego projektu jest powstanie – uzgodnionych wzajemnie – planów rozwoju wszystkich bibliotek wojewódzkich, a dzięki temu mogą one stać się razem całością funkcjonalną: nowoczesnymi instytucjami kultury i ważnymi instytucjami wsparcia rozwoju systemu bibliotek publicznych w kraju.

Warsztaty mają charakter moderowanych przez trenerów prac w zespołach poszczególnych bibliotek. Dodatkowo na każdym spotkaniu eksperci z Norwegii dzielą się swoimi doświadczeniami z realizacji norweskich „programów rozwoju”. Poniżej znajdują się trzy prezentacje norweskich gości z obecnego spotkania.

O systemie wskaźników, które mierzą efektywność i skuteczność bibliotek w Norwegii

O planie strategicznym Biblioteki Regionalnej w Vestfold

O strategii rozwoju kultury w regionie Vestfold

Minusem organizacyjnym warsztatów jest to, że prezentacje te odbywają się na koniec spotkań. Jeśli odbywałyby się na początku, mogłyby stanowić punkt oparcia dla prac w grupach jako modelowe rozwiązania do dyskusji nad własnymi planami strategicznymi.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/07/13/projekt-18-relacja-z-iii-warsztatow-strategicznych-we-wroclawiu/feed/ 0
Biblioteki w społeczeństwie wiedzy. Drugie warsztaty w Krakowie http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/05/04/projekt-18-warsztaty-ii-w-krakowie/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/05/04/projekt-18-warsztaty-ii-w-krakowie/#comments Tue, 04 May 2010 10:58:22 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=296 czytaj więcej]]> Kolejne spotkanie w ramach Projektu 18 odbyło się w Krakowie w Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej na Rajskiej. Odbyła się druga część warsztatów strategicznych wszystkich bibliotek wojewódzkich w Polsce. W ramach spotkań opracowywane są długofalowe strategie rozwoju poszczególnych bibliotek wojewódzkich, a dzięki obecności tak wielu menadżerów bibliotek wojewódzkich oraz gości – przedstawicieli bibliotek regionalnych z Norwegii oraz ekspertów ABM – powstała ciekawa dyskusja na temat roli biblioteki wojewódzkiej.

Dyskusja ta dotyczy przede wszystkim dylematów rozwojowych:

  • Czy (i jak) rozwijać bibliotekę wojewódzką jako placówkę biblioteczną o poszerzonych zadaniach regionalnych?
  • Czy może należy przestawić rozwój biblioteki wojewódzkiej na inne tory i stworzyć na jej bazie centrum wsparcia rozwoju bibliotek w regionie?

Drugą odpowiedź jako najważniejsze wyzwanie wskazują Norwegowie, którzy w ramach dużej reformy bibliotek tak postąpili. W przypadku polskich bibliotek wojewódzkich można jednak powiedzieć, że w większości wybierają one pierwszą drogę. I potrafią to uzasadniać sytuacją lokalną, tradycją, posiadaną infrastrukturą. Większość bibliotek wojewódzkich w obecnym kształcie jest bardzo ważna dla miast, w których funkcjonują. Ten kierunek potwierdzany jest też inwestycjami w budynki, w funkcjonalne wyposażenie bibliotek, w oprzyrządowanie informatyczne. Być może rozwiązaniem tego dylematu byłoby wydzielenie w ramach bibliotek wojewódzkich zespołów / centrów wsparcia, które wspólnie mogłyby tworzyć sieć rozwoju bibliotek w regionach? Dyskusja trwa.


Poszerzeniem warsztatów były trzy dodatkowe punkty programu:

  • Tord Hoivik zaprezentował norweską metodologię prowadzenia monitoringu i ewaluacji działalności bibliotek oraz programy rozwoju statystyk bibliotecznych. Więcej na blogu Global statistics for advocacy,
  • Joanna Orlik zaprezentowała Małopolski Instytut Kultury jako instytucję rozwoju kultury w regionie,
  • Tone Moseid dokonała podsumowania ankiety skierowanej przez norweskich partnerów i ekspertów do polskich uczestników projektu.

Pełny program spotkania znajduje się tutaj.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/05/04/projekt-18-warsztaty-ii-w-krakowie/feed/ 0
Biblioteki w spoleczeństwie wiedzy. Pierwsze warsztaty w Warszawie http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/05/04/projekt-18-warsztaty-i-w-warszawie/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/05/04/projekt-18-warsztaty-i-w-warszawie/#comments Tue, 04 May 2010 10:07:46 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=285 czytaj więcej]]> Pierwsze spotkanie w ramach projektu odbyło się w marcu i było podzielone na dwie części: konferencję otwierającą oraz pierwszą turę warsztatów strategicznych, w ramach których 18 zespołów – przedstawicieli bibliotek wojewódzkich z całego kraju – będzie opracowywało długofalowe strategie rozwoju własnych bibliotek. W spotkaniu uczestniczyli przede wszystkim bibliotekarze z wojewódzkich bibliotek publicznych, samorządowcy oraz eksperci z norweskich instytucji partnerskich – bibliotek regionalnych oraz ABM-utvikling.

Konferencję otworzył Jacek Wojnarowski, prezes Fundacji Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego. Przedstawił on założenia Projektu 18, który ma służyć rozwojowi potencjału organizacyjnego bibliotek wojewódzkich poprzez opracowanie nowoczesnych strategii ich rozwoju. Zwrócił się również z apelem do obecnych na sali przedstawicieli samorządów wojewódzkich o współpracę przy wdrożeniu wypracowanych programów rozwoju.

Dyrektor Biblioteki Narodowej Tomasz Makowski przestawił problemy i dylematy rozwoju bibliotek w Polsce. Wskazał np., że użytkownicy bibliotek tracą z nimi wszelki kontakt wraz z końcem ich edukacji. Pytał też o rolę i funkcję biblioteki publicznej: czy ma być wypożyczalnią i czytelnią książek, czy lokalną instytucją zaufania publicznego, centrum doradczym dla społeczności, czy może miejscem spotkań i debat publicznych?

Kolejne wypowiedzi zaproszonych gości dotyczyły roli organizatora biblioteki wojewódzkiej, ram prawnych funkcjonowania bibliotek w Polsce, redefinicji systemu bibliotecznego w Polsce, roli sieciowania się w rozwoju, rewolucji cyfrowej, która odmienia formy korzystania z książki. Wprowadzeniem do warsztatów bibliotek wojewódzkich było wystąpienie Ryszarda Stockiego na temat zarządzania strategicznego i zasad partycypacji całego zespołu w dialogu strategicznym wewnątrz instytucji.

Prezentacja Ryszarda Stockiego

Warsztaty rozpoczęły się od prezentacji reformy bibliotek w Norwegii oraz funkcji bibliotek regionalnych w tym kraju.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/05/04/projekt-18-warsztaty-i-w-warszawie/feed/ 0
Biblioteki. Reaktywacja http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/03/31/biblioteki-reaktywacja/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/03/31/biblioteki-reaktywacja/#comments Wed, 31 Mar 2010 11:15:52 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=78 czytaj więcej]]>

Polska wieś zastygła cywilizacyjnie: nie czyta gazet ani książek, słabo się uczy, nie chodzi do kina ani do teatru. Jest obwieszona talerzami satelitarnymi, obstawiona dyskotekami, ale zamiera w niej życie społeczne, nie mówiąc o umysłowym. Jest pomysł, żeby to zmienić za pomocą wiejskich i gminnych bibliotek.

Artykuł Ewy Winnickiej o Programie Rozwoju Bibliotek. Więcej w Polityce.pl.

frubbly plant attack
fot. Tarkowski

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/03/31/biblioteki-reaktywacja/feed/ 0
Powstanie podręcznik planowania strategicznego dla instytucji kultury http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/03/30/powstanie-podrecznik-planowania-strategicznego-dla-instytucji-kultury/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/03/30/powstanie-podrecznik-planowania-strategicznego-dla-instytucji-kultury/#comments Tue, 30 Mar 2010 14:50:47 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=25 czytaj więcej]]> Małopolski Instytut Kultury otrzymał dofinansowanie na przygotowanie podręcznika planowania strategicznego dla instytucji kultury oraz zorganizowanie w Krakowie konferencji podsumowującej projekt „Biblioteki w społeczeństwie wiedzy – strategie dla przyszłości”.

Małopolski Instytut Kultury będzie partnerem Fundacji Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego, która realizuje projekt w ramach ogólnopolskiego Programu Rozwoju Bibliotek. Fundacja otrzymała na ten cel dotację w wysokości ponad jednego miliona złotych z Funduszu Wymiany Kulturalnej w ramach Mechanizmu Finansowego EOG oraz Norweskiego Mechanizmu Finansowego. Projekt „Biblioteki w społeczeństwie wiedzy – strategie dla przyszłości” skierowany jest do wszystkich wojewódzkich bibliotek w Polsce. Jego celem jest przygotowanie długofalowych strategii działania i rozwoju.

W ramach projektu zostaną zrealizowane następujące moduły:

  • Cykl czterech trzydniowych warsztatów budowania strategii działania dla instytucji kultury – w warsztatach wezmą udział przedstawiciele wojewódzkich bibliotek publicznych, trzech regionalnych bibliotek z Norwegii, a także instytucji kluczowych we wdrażaniu wypracowanych strategii.
  • Wizyta studyjna w Norwegii – jej celem będzie zapoznanie przedstawicieli bibliotek wojewódzkich ze sposobami wdrażania strategii przez biblioteki norweskie. Podczas wizyt w bibliotekach i innych instytucjach kultury, spotkań z menedżerami tych miejsc oraz aktywnych zajęć uczestnicy poznają różne metody badania potrzeb użytkowników, tworzenia atrakcyjnej oferty kulturalnej, promocji i ewaluacji działań etc.
  • Podręcznik planowania strategicznego dla instytucji kultury (moduł realizowany przez MIK); podręcznik będzie zawierał opis – krok po kroku – procesu tworzenia i wdrażania strategii rozwoju.
  • Konferencja podsumowująca projekt (moduł realizowany przez MIK), przeznaczona dla uczestników projektu, przedstawicieli najważniejszych instytucji kultury, władz centralnych i regionalnych oraz mediów, będzie okazją do zaprezentowania strategii wojewódzkich bibliotek publicznych oraz podręcznika planowania strategicznego.

Realizacja projektu zakończy się w czerwcu 2011 roku.

Wsparcie udzielone przez Islandię, Liechtenstein oraz Norwegię poprzez dofinansowanie ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Norweskiego Mechanizmu Finansowego.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/03/30/powstanie-podrecznik-planowania-strategicznego-dla-instytucji-kultury/feed/ 0