Badania w kulturze » Reforma kultury http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl Badania w kulturze Thu, 25 Jan 2018 13:07:09 +0000 pl-PL hourly 1 http://wordpress.org/?v=4.0.22 Instytucje kultury w dobie transformacji http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/11/06/instytucje-kultury-w-dobie-transformacji/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/11/06/instytucje-kultury-w-dobie-transformacji/#comments Fri, 06 Nov 2015 15:18:47 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5720 czytaj więcej]]> Zapraszamy do przeczytania wywiadu Jakuba Knery z Joanną Orlik, dyrektorką Małopolskiego Instytutu Kultury pt. Instytucje kultury w dobie transformacji.

Jakie wyzwania stoją przed instytucjami kultury?

Najważniejsze wyzwanie to wymyślenie sensu funkcjonowania instytucji zgodnie z naszą umową społeczną. System marketingowo-rynkowy, o jakim mówimy dzisiaj w przypadku instytucji kultury, nie jest efektywny. Osłabia je i nie pozwala na realne odegranie roli, którą powinny na siebie wziąć. Wymyślenie tej roli na nowo i przełożenie jej na konkretne narzędzia, którymi instytucje kultury mogłyby się posługiwać – zarówno te prostsze, kompetencyjne, jak i warunki legislacyjne – to najważniejsze wyzwanie, przed jakimi dziś stoją.
(źródło: fragment wywiadu)

Wywiad został zrealizowany do czasopisma Kultura Współczesna, poświęconego Poszerzeniu pola kultury. Numer ten jest tak opisywany przez redaktorów:

Najbardziej istotne okazało się jednak postępujące redefiniowanie takich pojęć oraz zakresów działań, jak kultura, sektor kultury, instytucje kultury, uczestnictwo w kulturze, aktywność kulturalna, ruchy kulturowe, kultura miejska itp. Problematyczność tego redefiniowania polega na tym, że – po pierwsze – odbywa się ono w nowych warunkach, wyznaczanych przez takie „zmienne” analizowane w kolejnych tekstach, jak konkurencyjność, komercjalizacja, kapitalizacja wiedzy, utowarowienie, zanik autonomii kultury, jej instrumentalizacja, festiwalizacja, iwentyzacja czy grantyzacja. Po drugie, proces ten toczy się w sytuacji, gdy dawny język opisu kultury stracił na znaczeniu, adekwatności czy atrakcyjności, ale nowe metafory i kategorie wcale nie są powszechnie akceptowane i nie przez wszystkich rozumiane są tak samo. Prowadzi to czasami do „pojęciowego szumu informacyjnego”, co ma też swoje pragmatyczne skutki (nawet w kręgu osób zawodowo zajmujących się kulturą coraz trudniej o porozumienie i wspólnotę rozumienia fundamentalnych pojęć). To z kolei – po trzecie – musi rzutować na polityki kulturowe. (źródło: Kultura Współczesna)

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/11/06/instytucje-kultury-w-dobie-transformacji/feed/ 0
Miasto Kraków zamawia badanie Krakowska kultura – stan obecny i perspektywy rozwoju http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/09/11/miasto-krakow-zamawia-badanie-krakowska-kultura-stan-obecny-i-perspektywy-rozwoju/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/09/11/miasto-krakow-zamawia-badanie-krakowska-kultura-stan-obecny-i-perspektywy-rozwoju/#comments Fri, 11 Sep 2015 10:33:40 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=5628 czytaj więcej]]> Miasto Kraków dokonało rozstrzygnięcia przetargu na realizację badania sektora kultury pt. Krakowska kultura – stan obecny i perspektywy rozwoju. Badanie wykona firma Agrotec Polska z Warszawy, a będzie ono kosztowało 259 tys. złotych.

Zgodnie z informacją zawartą w ogłoszeniu celem realizacji badań jest:

  • Charakterystyka sektora kultury w obszarach, na które ma/ może mieć wpływ samorząd miejski w Krakowie.
  • Ranking markowych produktów z obszaru kultury w Krakowie (na bazie oceny rozpoznawalności produktów); w tym wskazanie niewykorzystanych potencjałów Krakowa – marki, które miasto powinno wypromować
  • Ocena potrzeb/popytu na usługi w sferze kultury
  • Ocena poziomu zaspokojenia potrzeb oraz poziomu satysfakcji odbiorców/ uczestników kultury, w tym zarówno w kontekście oferty Krakowa (bez podziału na podmioty świadczące usługi w zakresie kultury), jak i oceny poziomu satysfakcji odbiorców oferty miejskich instytucji kultury w Krakowie (z uwzględnieniem różnych typów instytucji oraz rodzajów oferty (oferta kulturalna, oferta z zakresu edukacji kulturalnej i artystycznej, w tym świadczona przez instytucje artystyczne, nie tylko specjalizujące się w upowszechnianiu kultury)
  • Ocena kondycji miejskich instytucji kultury (w tym: finanse, infrastruktura, potencjał a działalność merytoryczna)
  • Inwentaryzacja oferty edukacyjnej publicznych instytucji kultury (w tym we współpracy z innymi podmiotami – np. organizacjami pozarządowymi, bądź sektorem prywatnym)
  • Ocena poziomu satysfakcji uczestników oferty edukacyjnej miejskich instytucji kultury. Analiza profilu odbiorców oferty edukacyjnej.
  • Rozpoznanie trendów zmian zachodzących w kulturze w Polsce i Europie oraz pozycji Krakowa na tym tle.
  • Określenie katalogu dobrych praktyk z zakresu zarządzania kulturą w dużych miastach (kontekst polski)

Końcowy raport ma zostać przedstawiony najpóźniej 7 grudnia 2015 roku. Warto zwrócić uwagę, że Miasto Warszawa, które podobnie jak Kraków pracuje nad miejską strategią rozwoju kultury, przyjęło odmienną strategię ekspercką. Nawiązano współpracę z dwoma zespołami badawczymi Jerzego Hausnera i Edwina Bendyka. Zespół prof. Hausnera ma opracować program „Doskonalenie polityki kulturalnej w Warszawie – obszar instytucje kultury”, a zespół Bendyka program „Rozwój potencjału twórczego i wsparcie twórców”. Zatem połączono w jednym zamówieniu prace diagnostyczne z formułowaniem programów działania.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2015/09/11/miasto-krakow-zamawia-badanie-krakowska-kultura-stan-obecny-i-perspektywy-rozwoju/feed/ 3
Wleń a przyszłość Domu Kultury+ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2012/07/18/maly-wlen-grube-ryby-przyszlosc-domu-kultury/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2012/07/18/maly-wlen-grube-ryby-przyszlosc-domu-kultury/#comments Wed, 18 Jul 2012 15:37:14 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=4039 czytaj więcej]]> W Dwutygodniku pojawił się tekst Anny Komsty, dyrektorki Ośrodka Kultury, Sportu i Turystyki we Wleniu w woj. dolnośląskim, w którym napisała o doświadczeniach związanych z udziałem w I edycji Programu Dom Kultury+.

Anna Komsta zaczęła tak:

Warto zacząć od faktu absolutnie fundamentalnego: do czasu pojawienia się programu DK+ pies z kulawą nogą nie interesował się kondycją małych, zapyziałych instytucji kultury. Nikt nie pytał: jak sobie tam radzicie? z czego się utrzymujecie? z kim współpracujecie? jak jesteście wykształceni? jaka jest wasza misja? wizja? model funkcjonowania? Pozostawieni sami sobie, walcząc z niemocą biednych samorządów, często pod presją, stawaliśmy się „oprawą tronu”, dożynkowym korowodem, pokracznym i kiczowatym jarmarkiem z piwem i kiełbasą raz do roku i jakąś, pożal się Boże, „gwiazdką z TV”. (źródło: Dwutygodnik)

Nie dla wszystkich od razu może być jasne, że jest to artykuł polemiczny do wywiadu z Beatą Chmiel i Hanną Wróblewską, działaczkami ruchu Obywatele Kultury, podsumowującego prace w ramach Paktu dla kultury, w tym rozmowy o przyszłości programu Dom Kultury+:

Beata Chmiel: Aktywność domów kultury często sprowadza się do tego, że wynajmują przestrzeń na płatne zajęcia, na które nie każdego stać. Ludzie skarżą się na to nagminnie. Dla nas oznacza to kłopot z dostępem do kultury finansowanej ze środków publicznych na samym dole tej drabiny. Dlatego więc Dom Kultury+ znalazł się na liście programów przez nas wspieranych i finansowanych z wynikłego z Paktu wzrostu nakładów na kulturę. Niestety okazało się, że prócz inwestycji infrastrukturalnych dotychczasowym efektem programu Domy Kultury+ jest wydanie wielu milionów na stworzenie licznych dokumentów, które zaległy w różnych szufladach oraz przeszkolenie pięćdziesięciu z ponad dwóch i pół tysiąca dyrektorów. Nie zgadzamy się na program: „jeszcze więcej szkoleń za jeszcze więcej pieniędzy”. (źródło: Dwutygodnik)

Zacznijmy od początku. W 2010 roku premier Donald Tusk podpisał umowę społeczną Pakt dla Kultury z ruchem społecznym Obywatele Kultury. Było to ukoronowanie kampanii społecznej dotyczącej zwiększenia wydatków na kulturę przez państwo oraz „przekierowania” tychże wydatków w stronę obywateli tak, aby zwiększać kapitał kulturowy/społeczny oraz podmiotowość lokalnych społeczności. Celem było również większe uspołecznienie procesów zarządzania krajowymi politykami kultury. Obywatele Kultury stali się partnerami MKiDN przy tworzeniu nowych rozwiązań: systemowych, programowych, finansowych w oparciu o działalność Komitetu Społecznego do spraw Paktu dla Kultury przy MKiDN. Skład osobowy komitetu i jego podzespołów jest dostępny na stronie Obywateli Kultury, a sposoby realizacji paktu są dostępne tu.

W 2010 roku rząd opracował Wieloletni Program Rządowy Kultura+ (pierwsze projekt dostępny tu). Miał się on składać z trzech głównych modułów: Biblioteki+, Domu kultury+ oraz Digitalizacji. Ostatecznie moduł Domu Kultury+ nie został uwzględniony w uruchomionym programie, ale tez nie został całkowicie zlikwidowany. Narodowe Centrum Kultury przystąpiło do jego realizacji. Jednak główna część programu – dofinansowanie nowej infrastruktury domów kultury – została uruchomiona dopiero w 2012 roku, i to nie w ramach programu DK+, ale w ramach Programów Ministra KiDN. Sam program Dom Kultury+ miał charakter szkoleń, doradztwa strategicznego, budowania koalicji lokalnych oraz sieciowania. Wzięło w nim udział 50 domów kultury. Dwuletnia edycja się zakończyła, materiały ewaluacyjne i podsumowanie działań można znaleźć na stronie Domu Kultury+.

Zgodnie z ustaleniami Paktu dla Kultury (oraz ustaleniami komitetu monitorującego) nowa edycja programu Dom Kultury+ powstaje w ramach konsultacji MKiDN oraz Narodowego Centrum Kultury ze stroną społeczną (m. in. Obywatelami Kultury, Forum Kraków), ponieważ DK+ istotnie wiąże się z jednym priorytetów paktu – rozwojem edukacji kulturalnej. Zajmuje się tym obszarem specjalna grupa robocza ds. edukacji kulturalnej, w jej pracach uczestniczy m. in Beata Chmiel.

Tak, okrężną drogą, dochodzimy do źródła stwierdzeń Beaty Chmiel zawartych w wywiadzie oraz polemiki Anny Komsty, beneficjentki programu DK+. Obywatele Kultury (ustami Beaty Chmiel) poddali w wątpliwość zasadność konstrukcji merytorycznej tego programu (przeczytaj więcej o planowanej edycji), Anna Komsta wskazała, w jaki sposób wsparcie z zewnątrz może podnieść morale i kompetencje domów kultury. A domy kultury nigdy nie były „medialne”, ani ważne w ogólnym planie rozwoju kultury. Ich misja (w przeciwieństwie do bibliotek) rozpłynęła się – każdy dom kultury zmieniał się pod dyktando lokalnych polityk samorządowych. Kontrowersje dotyczące ich funkcjonowania wyraziła Beata Chmiel, z drugiej strony Anna Komsta pokazała, jak istotne mogą to być placówki dla społeczności lokalnych. Oby wywołana przez Panie dyskusja wspomogła rozwój programu Dom Kultury+ skierowanego do najliczniejszej (obok bibliotek) sieci lokalnych instytucji kultury.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2012/07/18/maly-wlen-grube-ryby-przyszlosc-domu-kultury/feed/ 2
Zespół Zadaniowy ds. opracowania programu rozwoju bibliotek pedagogicznych Województwa Małopolskiego http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2012/05/07/zespol-zadaniowy-ds-opracowania-programu-rozwoju-bibliotek-pedagogicznych-wojewodztwa-malopolskiego/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2012/05/07/zespol-zadaniowy-ds-opracowania-programu-rozwoju-bibliotek-pedagogicznych-wojewodztwa-malopolskiego/#comments Mon, 07 May 2012 10:30:42 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=3864 czytaj więcej]]> Zarządzeniem Marszałka Województwa Małopolskiego Marka Sowy został powołany Zespół Zadaniowy ds. opracowania programu rozwoju bibliotek pedagogicznych Województwa Małopolskiego (Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Krakowie, w Nowym Sączu i Tarnowie).

Zadaniem Zespołu będzie przygotowanie i zaproponowanie programu rozwoju bibliotek pedagogicznych Województwa Małopolskiego, w tym w szczególności rozwiązań organizacyjnych, systemowych i finansowych oraz zmian funkcjonowania sieci bibliotek pedagogicznych w Małopolsce z uwzględnieniem ich informatyzacji, digitalizacji i unowocześnienia zbiorów przy wykorzystaniu środków europejskich w nowym okresie programowania. (źródło: ZARZĄDZENIE Nr 36/2012 MARSZAŁKA WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO z dnia 30 kwietnia 2012 roku)

W skład zespołu weszli:

  • Roman Ciepiela – Wicemarszałek Województwa Małopolskiego (jako przewodniczący),
  • Grzegorz Biedroń – członek Komisji Edukacji, Kultu Fizycznej, Sportu i Turystyki Sejmiku Województwa Małopolskiego,
  • Małgorzata Madej – Zastępca Dyrektora Departamentu Edukacji, Kultury i Dziedzictwa Narodowego UMWM,
  • Jarosław Chodźko – Dyrektor Małopolskiego Centrum Doskonalenia Nauczycieli w Krakowie,
  • Małgorzata Palimąka- Kierownik Zespołu ds. Monitorowania Jakością w Edukacji i Nauce w Departamencie Edukacji, Kultury i Dziedzictwa Narodowego –Sekretarz Zespołu Zadaniowego.

Powołanie takiego zespołu było postulatem Komisji Edukacji, Kultury Fizycznej, Sportu
i Turystyki Sejmiku Województwa Małopolskiego:

Radni dyskutowali także o sytuacji Bibliotek Pedagogicznych w Województwie pod kątem budowy ich sieci a także informatyzacji i unowocześnienia zbiorów. W wyniku podjętej dyskusji zawnioskowano do Zarządu Województwa Małopolskiego o rozważanie możliwości powołania zespołu do opracowania programu rozwoju bibliotek w Małopolsce. (źródło: malopolskie.pl)

Można wskazać, że najtrudniejszym problemem, nad którym będzie debatować zespół, stanie się kwestia sieci filii obejmujących obecnie większość miast powiatowych w regionie.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2012/05/07/zespol-zadaniowy-ds-opracowania-programu-rozwoju-bibliotek-pedagogicznych-wojewodztwa-malopolskiego/feed/ 0
Zadaniowy budżet Polski 2011: kultura i dziedzictwo narodowe http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/05/27/zadaniowy-budzet-polski-2011-kultura-i-dziedzictwo-narodowe/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/05/27/zadaniowy-budzet-polski-2011-kultura-i-dziedzictwo-narodowe/#comments Fri, 27 May 2011 09:13:20 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=1465 czytaj więcej]]> Według przyjętych planów rządu od 2013 roku budżet kraju będzie opracowywany w systemie zadaniowym. Jednak już w tym roku został przygotowany pilotażowo budżet zadaniowy na rok 2011, który w ciekawy sposób wskazuje, jakie państwo wyznacza sobie funkcje/zadania oraz jak zamierza je finansować.

Budżet kraju jest niezmiernie skomplikowaną ustawą. Bez zaawansowanej wiedzy ekonomicznej i mnóstwa czasu na jego przeanalizowanie trudno go sobie „zwizualizować” i zrozumieć. Z tego powodu Centrum Cyfrowe przygotowało przyjazną wizualizację budżetu z klarownym wytłumaczeniem, na czym on będzie polegał. Gorąco polecamy tę stronę!

Wśród dwudziestu dwóch funkcji państwa polskiego funkcja 9 opisuje rolę i wydatki państwa w obszarze kultury i dziedzictwa narodowego. Wizualizacja Centrum Cyfrowego wygląda następująco (kliknij w obrazek aby powiększyć):

Na cel ten w 2011 roku zostanie wydane 1,317 miliarda złotych w podziale na cztery pod-zadania:

  • Podtrzymywanie i rozpowszechnianie tradycji narodowej i państwowej
  • Ochrona dziedzictwa narodowego
  • Działalność artystyczna i promocja kultury
  • Budowa i modernizacja infrastruktury kultury

Funkcja Kultura i Dziedzictwo Narodowe jest opisana następująco:

Kultura i zasoby dziedzictwa kulturowego stanowią szczególny czynnik, który wpływa na kształtowanie pozytywnego wizerunku kraju w Europie i na świecie. Kultura jest także podstawowym elementem rozwoju społeczno-gospodarczego. W sferze kultury i dziedzictwa narodowego niezwykle istotne jest realizowanie zadań związanych z zachowaniem, ochroną i rewitalizacją materialnego dziedzictwa kulturowego poprzez renowację, konserwację oraz adaptację obiektów zabytkowych. Znaczące w tym obszarze jest prowadzenie działań wspierających budowę i modernizację obiektów, które pozwalają na upowszechnianie dóbr kultury narodowej oraz jej odpowiednią promocję, co służy integracji i wymianie międzynarodowej, a ponadto przyczynia się do uzupełniania oferty turystycznej kraju. Ważne w tym obszarze działalności państwa jest prowadzenie prac i realizacja zadań mających na celu
wsparcie i promowanie wybitnych twórców narodowych, których osiągnięcia i dzieła są istotnym elementem podnoszącym atrakcyjność kraju na arenie międzynarodowej. Istotne jest również podejmowanie działań wspierających i wspomagających inicjatywy edukacyjne,
wychowawcze i artystyczne, promujące postawy patriotyczne i popularyzujące wydarzenia i postacie istotne dla dziedzictwa narodowego. (źródło: Opis funkcji państwa budżetu zadaniowego, Ministerstwo Finansów)

Istotne dla zrozumienia kierunków finansowania polityk publicznych ( w tym tych dotyczących kultury) będzie wskazanie, jak budżet zadaniowy o dwudziestu dwóch funkcjach będzie się łączył z dziewięcioma zintegrowanymi strategiami rozwoju kraju (obecnie podobnie jak budżet zadaniowy funkcjonują one jako „na pewno przeznaczony do realizacji” plan). W planie tym kultura i dziedzictwo narodowe staną się częścią szerszej Strategii Rozwoju Kapitału Społecznego. Porównując ogólne zasady SRKS z przytoczonym powyżej opisem zadania Kultura i Dziedzictwo Narodowe można stwierdzić, że są to bardzo odrębne języki i cele działań.

Ważna uwaga: analizowany tu budżet państwa nie obejmuje budżetów samorządów oraz różnych wydzielonych funduszy, agencji i publicznych osób prawnych – stanowią ono połowę wydatków sektora publicznego. W skali całego kraju to samorządy przeznaczają najwięcej środków na kulturę i dziedzictwo narodowe.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/05/27/zadaniowy-budzet-polski-2011-kultura-i-dziedzictwo-narodowe/feed/ 0
Forum Kraków. Część VI http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/03/18/forum-krakow-czesc-vi/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/03/18/forum-krakow-czesc-vi/#comments Fri, 18 Mar 2011 16:03:40 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=1198 czytaj więcej]]> Forum Kraków przyjęło nowe ramy organizacyjne

Forum Kraków będzie odtąd formalnym zrzeszeniem bez osobowości prawnej. Na spotkaniu został przyjęty statut, a nowo ukonstytuowane Walne Zebranie Członków Forum dokonało wyboru Zarządu Forum Kraków. W jego skład weszli: Jacek Gralczyk, Anna Michalak-Pawłowska, Joanna Orlik, Karol Ostalski, Piotr Wyrobiec. Zgodnie ze statutem celami działania Forum Kraków są:

  • wymiana doświadczeń i informacji, a także integracja osób działających w sektorze animacji kultury;
  • promowanie dobrych praktyk związanych z sektorem animacji kultury;
  • reprezentowanie środowiska animatorów kultury wobec administracji rządowej i samorządowej.

Została także podjęta decyzja o wpisaniu na listę członków-założycieli Forum Kraków wszystkich osób, które aktywnie uczestniczyły w co najmniej dwóch spotkaniach. Forum Kraków pozostanie strukturą otwartą dla wszystkich, którzy chcą brać udział w spotkaniach oraz chcą współpracować przy działaniach integrujących środowisko animatorów i menadżerów kultury. Aby zostać członkiem Forum Kraków należy zgłosić taką informację w sekretariacie FK (prowadzi go Piotr Knaś, pracownik MIK-u) oraz przedstawić rekomendacje dwóch członków forum. Spotkania są oczywiście otwarte dla wszystkich, chęć udziału wystarczy zgłosić Joannie Orlik.

Spotkanie zostało poświęcone nowelizacji ustawy o prowadzeniu działalności kulturalnej

W myśl tej ustawy instytucje kultury zostaną podzielone na „artystyczne i inne”. Podział ten wynika z chęci wprowadzenia nowych ram prawnych dla instytucji takich jak teatry, opery, filharmonie, związanych z zatrudnianiem pracowników oraz wprowadzeniem sezonu artystycznego, jako ram czasowych dla funkcjonowania tych instytucji. Przyjecie ustawy w tym kształcie spowoduje, że instytucje kultury będą dzieliły się na instytucje artystyczne, biblioteki (osobna ustawa), muzea (osobna ustawa) i „inne instytucje” Te inne instytucje to w przeważającej części domy, ośrodki kultury i centra kultury – dodajmy, że stanowią one (obok bibliotek) najliczniejszą grupę instytucji kultury w Polsce.

Dla rozwoju gospodarczo-społecznego państwa niezwykle istotne są dwa typy lokalnych instytucji kultury: gminne domy kultury i biblioteki. Stanowią one podstawową sieć instytucji zapewniających możliwość uczestnictwa w kulturze, transferu wiedzy, budowania kapitału społecznego, animacji życia lokalnego. Biblioteki dzięki własnej ustawie, własnym kierunkom szkolenia kadr bibliotecznych, systemowi wsparcia ich rozwoju i monitoringu jakości, dedykowanym specjalnie ich potrzebom narodowym instytucjom kultury otrzymują zaplecze wpierające ich funkcjonowanie i harmonizujące rozwój sieci bibliotecznej.

Domy kultury i centra kultury nie zostały objęte „systemem” podobnym do bibliotecznego. Z tego powodu wpadły w dryf rozwojowy jako sieć instytucji kultury (decyduje o tym: wielość różnorodnych modeli wdrażanych przez samorządy lokalne, silne podporządkowanie domów kultury zmiennym wizjom władz samorządowych). Wiele domów kultury rozwija się i inwestuję w swój rozwój, a samorządy traktuję je, jako partnera w tworzeniu lokalnych polityk kultury. Ale w wielu miejscach brak jest pomysłu na ich rozwój, są więc przekształcane np. w centra promocji gminy lub ogranicza się je do minimum. Pytanie brzmi: Po co państwu domy kultury, czy mają być elementem systemu interwencji państwa (jak biblioteki), czy niezależnymi od siebie instytucjami działającymi w oparciu o wytworzony lokalnie model ich funkcjonowania? Być może warto wprowadzić rozwiązania zmierzające do określenia misji domów kultury na wybranych polach upowszechniania kultury, które otrzymałyby wsparcie na poziomie krajowym. Dom kultury mógłby być jednocześnie ukierunkowany na lokalne potrzeby i kierunki rozwoju, a z drugiej strony wszystkie te placówki mogłyby łączyć ogólnopolskie standardy i metodologie działań na wybranych kilku istotnych polach rozwoju. To mogą być np. kwestie związane z edukacją kulturalną, budowaniem kapitału społecznego, transferem wiedzy.

Z tego powodu uczestnicy Forum uznali że ważnym postulatem środowisk animacji kulturowej powinno być wprowadzenie do ustawy nowej kategorii instytucji kultury: instytucji animacji kultury. Dzięki temu zabiegowi możliwe byłoby odbudowanie roli państwa jako partnera dla samorządów lokalnych przy wytyczaniu kierunków rozwoju i określaniu standardów pracy domów kultury w Polsce.

W spotkaniu uczestniczyli:

  • Małgorzata Jezutek, dyrektor Ośrodka Kultury Kraków-Nowa Huta;
  • Zofia Bisiak, prezes Stowarzyszenia Akademia Łucznica;
  • Tomasz Bukowski, dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury w Kaliszu Pomorskim;
  • Joanna Orlik, dyrektor Małopolskiego Instytutu Kultury;
  • Piotr Knaś z MIK-u;
  • Karol Ostalski, dyrektor Miejskiego Domu Kultury Blachownia;
  • Anna Michalak-Pawłowska, dyrektor Domu Kultury „Dorożkarnia” z Warszawy;
  • Jacek Gralczyk ze Stowarzyszenia Centrum Aktywności Lokalnej.

Kolejne spotkanie odbędzie się 21-22 marca w Krakowie

Spotkanie to zainauguruje II cykl spotkań Forum Kraków poświęconych państwowym, regionalnym i lokalnym politykom kultury, wątek ten stanie się osią kolejnych spotkań.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2011/03/18/forum-krakow-czesc-vi/feed/ 0
Forum Kraków. Część V http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/12/30/forum-krakow-czesc-v/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/12/30/forum-krakow-czesc-v/#comments Thu, 30 Dec 2010 17:33:27 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=1080 czytaj więcej]]> Piąte spotkanie Forum Kraków było nietypowe, ponieważ miało ono miejsce w Łaźni Nowej zaraz po zakończeniu konferencji „Dom kultury – nowe otwarcie” 15 grudnia 2010 roku. Nie odbyły się prezentacje instytucji kultury, zamiast tego toczyła się gorąca dyskusja na dwa główne tematy:

  • Co dalej z programem Dom Kultury +?
  • Po co państwu domy kultury, czy mają być elementem systemu interwencji państwa, czy niezależnymi od siebie instytucjami funkcjonującymi na „wolnym rynku”?

W tym kontekście uczestnicy Forum zastanawiali się, czy obecnie istnieje jakaś polityka państwa wobec domów kultury oraz jaką rolę one pełnią lub mogłyby pełnić w przyszłości. Ten wątek szybko został przekształcony w debatę na temat problemu „zorganizowania się” tak aby domy kultury mogły przedstawić państwu wizję własnego funkcjonowania oraz mogły stworzyć szeroką sieć współpracy menadżerów i animatorów kultury. W finale okazało się, że Forum Kraków jest w istocie świetną platformą do osiągnięcia tych dwóch celów ponieważ:

  • w jego ramach można stworzyć wizję funkcjonowania domów kultury, którą następnie można przedstawić MKiDN,
  • może ono stać się stowarzyszeniem (stałą organizacją współpracy) dla środowisk domów kultury.

Podjęcie sie obu tych celów może przysłużyć się rozwojowi programu Dom Kultury + oraz lepszemu kształtowaniu polityki państwa dotyczącej kultury dla rozwoju lokalnych społeczności. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele MKiDN oraz Narodowego Centrum Kultury.

W spotkaniu uczestniczyli:

  • Zina Jarmoszuk, dyrektor Departamentu Mecenatu Państwa w MKiDN,
  • Anna Duńczyk, zastępca dyrektora Departamentu Mecenatu Państwa MKiDN,
  • Katarzyna Mazurkiewicz, Za­stęp­ca Dy­rek­to­ra NCK ds. Roz­wo­ju Kul­tu­ry,
  • Ewa Zbroja, koordynator Programu Dom Kultury + Narodowego Centrum Kultury,
  • Tomasz Bukowski, dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury w Kaliszu Pomorskim,
  • Marek Sztark, dyrektor instytucji kultury Szczecin 2016,
  • Zbigniew Łukaszewski, dyrektor Goleniowskiego Domu Kultury,
  • Karol Ostalski, dyrektor Miejskiego Domu Kultury Blachownia,
  • Krzysztof Polewski, dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury Mykanów,
  • Alicja Hałoń, Fundacja TAKJAK,
  • Małgorzata Jezutek, dyrektor Ośrodka Kultury Kraków – Nowa Huta,
  • Piotr Wyrobiec, dyrektor Wadowickiego Centrum Kultury,
  • Zofia Bisiak, Stowarzyszenie Akademia Łucznica,
  • Tomasz Ignalski, dyrektor Miejskiego Domu Kultury Batory w Chorzowie,
  • Jacek Gralczyk ze Stowarzyszenia Centrum Aktywności Lokalnej,
  • Bogdan Skrzypczak ze Stowarzyszenia Centrum Aktywności Lokalnej,
  • Anna Michalak, dyrektor Domu Kultury „Dorożkarnia” z Warszawy,
  • Mariusz Wróbel, dyrektor Beceku z Bytomia,
  • Joanna Orlik, dyrektor Małopolskiego Instytutu Kultury w Krakowie,
  • Grażyna Gnatowska, Centrum Aktywności Lokalnej,
  • Piotr Zalewski, dyrektor Ośrodka Kultury Andaluzja w Piekarach Śląskich,
  • Krzysztof Sypień, Orkiestra Dęta „Wood and Brass Band” z Goleniowa,
  • Marta Białek-Graczyk ze Stowarzyszenia Inicjatyw Twórczych Ę.
]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/12/30/forum-krakow-czesc-v/feed/ 0
Raport Europejskie Polityki Kultury 2015 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/10/31/raport-europejskie-polityki-kultury-2015/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/10/31/raport-europejskie-polityki-kultury-2015/#comments Sun, 31 Oct 2010 11:28:42 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=890 czytaj więcej]]> Polecamy państwa uwadze i zapraszamy do lektury. Raport jest dostępny w wersji PDF tutaj. Publikacja została wydana przez Fundację Bęc Zmiana w ramach projektu Wolny Uniwersytet Warszawy.

Europejskie polityki kulturalne 2015. Raport o przyszłości publicznego finansowania sztuki współczesnej w Europie to publikacja pod redakcją Marii Lind i Raimunda Minichbauera, prezentująca obecną sytuację finansowania kultury i sztuki oraz prognozy, strategi alternatywne i eksperymentalne wobec dotychczas działających. W wersji polskiej premierowe teksty: Kuba Szreder, Jan Sowa.
(źródło cytatu: Wolny Uniwersytet Warszawy)

Według Kuby Szredera organizacje pozarządowe działające w sektorze kultury coraz bardziej zaczynają przypominać para-instytucje lub para-firmy finansowane przez państwo i samorządy. Dzieje się tak dlatego, że instytucje kultury nie zmieniają się i nie są w stanie realizować nowych celów, a organizacje pozarządowe są uzależnione od publicznego finansowania – są więc zmuszone do realizacji działań zleconych.

Wyłanianiu się tzw. „trzeciego sektora” towarzyszy inny trend – profesjonalizacja i menedżeryzacja organizacji obywatelskich. Kiedyś działały one w oparciu o entuzjazm, a ich siła rodziła się z synergicznego połączenia zapału, wysiłku i determinacji grupy jednostek skupionych wokół wspólnego przedsięwzięcia. Dzisiaj stowarzyszenia, fundacje i inne tego typu instytucje coraz bardziej przypominają firmy kierowane przy wykorzystaniu tzw. nowych technik zarządzania (ang. New Menagment Techniques: zarządzanie projektowe, praca grupowa, analizy SWOT itp.). Profesjonalizacja – proklamowana przez proroków menedżeryzmu jako szansa na rozwój trzeciego sektora – to de facto sposób na przekształcenie spontanicznej aktywności entuzjastów, która zawsze stała u podstawy działania organizacji obywatelskich, w przedsięwzięcie kryptokapitalistyczne. Ze spółkowania pierwszego sektora z drugim powstał w ten sposób zmutowany bękart: para-firmy realizujące w skomercjonalizowanej i zbanalizowanej wersji albo to, co powinny robić dobrze zorganizowane instytucje publiczne albo to, co mogłyby robić zorientowane na zysk firmy prywatne.
(Kuba Szreder, źródło cytatu: Wolny Uniwersytet Warszawy)

Analizę publikacji można znaleźć w Gazecie NGO.PL w artykule „Europejskie Polityki Kultury – radykalny reformizm” Marii Roman. Gazeta dostępna jest w formacie PDF tutaj.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/10/31/raport-europejskie-polityki-kultury-2015/feed/ 0
Regionalne Obserwatorium Kultury w Poznaniu http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/10/25/regionalne-obserwatorium-kultury-w-poznaniu/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/10/25/regionalne-obserwatorium-kultury-w-poznaniu/#comments Mon, 25 Oct 2010 21:32:54 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=842 czytaj więcej]]> 1 października Miasto Poznań i Uniwersytet Adama Mickiewicza podpisały umowę (list intencyjny) o powołaniu Regionalnego Obserwatorium Kultury.

Nas w Regionalnym Obserwatorium Kultury interesować będzie to, jak są one [tj. instytucje kultury; przyp. aut.] zarządzane, jak wykorzystują środki i jak realizują politykę kulturalną, a także co zrobić, by uczestnictwo poznaniaków w kulturze przybrało pełniejszy wymiar – przedstawiał zadania ROK-u Jacek Sójka. Powołane centrum ma być swoistym think-tankiem dla Urzędu Miasta. Mający działać w nim naukowcy prowadzili już wcześniej podobny projekt „Polityka kulturalna” w Instytucie Kulturoznawstwa UAM.
(źródło cytatu: blubry.pl)

Podstawowy zespół ROK-u, obok prof. Jacka Sójki, będą stanowić Marcin Poprawski i Przemysław Kieliszewski (byli pomysłodawcami przedsięwzięcia pod nazwą Samorządowe Obserwatorium Kultury, w ramach którego odbyły się między innymi dwie konferencje na temat sytuacji instytucji kultury w Polsce). ROK będzie więc kontynuacją ich poprzednich działań.

Większość informacji prasowych o powstaniu ROK-u w Poznaniu zawiera błędną informację o tym, że jest to pierwsza tego typu instytucja w Polsce. Obok MIK-u (Małopolskie Obserwatorium Kultury) podobne programy zostały uruchomione w Regionalnym Ośrodku Kultury w Katowicach oraz w Instytucji Kultury Szczecin 2016.

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/10/25/regionalne-obserwatorium-kultury-w-poznaniu/feed/ 1
Videorelacja z debaty Po co państwu kultura? http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/06/18/videorelacja-z-debaty-po-co-panstwu-kultura/ http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/06/18/videorelacja-z-debaty-po-co-panstwu-kultura/#comments Fri, 18 Jun 2010 10:43:23 +0000 http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/?p=604 czytaj więcej]]> Debata została zorganizowana w ramach akcji Obywatele Kultury.

Organizatorzy konferencji: Obywatele Kultury oraz Instytut Obywatelski
Współpraca: Instytut Teatralny i Narodowy Instytut Audiowizualny.

W debacie udział wzięli:

  • Mirosław Bałka (rzeźbiarz),
  • Stefan Chwin (pisarz i eseista, profesor Uniwersytetu Gdańskiego na Wydziale Filologicznym),
  • Irena Herbst (ekonomistka, prezes Fundacji Centrum PPP),
  • Andrzej Mencwel (historyk i krytyk literatury),
  • Maria Poprzęcka (historyk sztuki i prezes Stowarzyszenia Historyków Sztuki),
  • Joanna Rajkowska (artystka, autorka instalacji w przestrzeni publicznej),
  • Andrzej Szahaj (dziekan Wydziału Humanistycznego Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu),
  • Bogdan Zdrojewski (Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego).

za: Dwutygodnik. Strona kultury

Zobacz wideo-relację

]]>
http://badania-w-kulturze.mik.krakow.pl/2010/06/18/videorelacja-z-debaty-po-co-panstwu-kultura/feed/ 0